მანდარინი

მანდარინი
Mandarin orange tree.jpg
მენცარული კლასიფიკაცია
ომაფე:ჩანარეფი
გჷნართი:ფორილთასამეფი
კლასი:ჟირლებერამეფი
ფანია:ტეგანიშობურეფი
გვარი:ციტრუსეფი
ბუნა:მანდარინი
ლათინური ჯოხო
Citrus reticulata
თხილუაშ სტატუსი

Wikispecies-logo.svg
სისტემატიკა
ვიკინერობეფს

Commons-logo.svg
სურათეფი
ვიკიოწკარუეს


მანდარინი — იროწვანე სუბტროპიკული ხილიშ ჩანარი ციტრუსეფიშ გვარიშ ტეგანიშობურეფიშ ფანიაშე.

მახასიათაფალეფი

არძაშე უმოსო გოფაჩილი რე მანდარინი უნშიუ (Citrus unshiu), ჯაშ სიმაღალა 3 მერტიშახ რე, ბორძღიშ დიამეტრი 3-3,5 მ. პიოლი ძალამ დიდი რე, ჟირსქესიანი, გურგინიშ ფურცელეფი იკათუანა ჯარკვალეფს, ნამუეფსჷთ დიდი მუდანობათ რე ეთერუანი ზეთი, გჷმნაღელი უთასე რე, წონა 60-80 გ. კანი ნარინჯიშფერი რე, ატატა — ღილე ნარინჯიშფერი, წვენამი. წვენი იკათუანს 3-10% შანქარეფს, 0,9%-1%-შახ ბჟეეფს (უმენტაშო ლიმონიშის), 23-55 მგ C ვიტამინს დო შხვა. გჷმნაღელს უმენტაშო ლადირო გჷმირინუანა, თაშნეშე გჷნომუშებულს ( წვენი, ჯემი, მურაბა, კომპოტი დო შხვა). კანი დიდარი რე პექტინუანი ნიფთიარობეფით, ეთერუანი ზეთეფით დო გლიკოზიდეფით, გჷმირინუანა საკონდიტრე წარმებას, თაშნეშე ეთერუანი ზეთეფიშ მიოღებელო, თე ბოლოს — პარფიუმერიაშ დო ოჭკომალიშ რეწუალას.

ციტრუსოვან კულტურეფს შქას მანდარინი უნშიუ გიშეგორუაფუ ალაზჷმაფათ მაღალი ჸინგარზებათ. მანდარინი გჷმოღალას იჭყანს ოკულირებაშე (გვიგვილით ჸონუა) მა-4 წანას. 10-12 წანერ ჯალეფიშ მოსალქ შილებე მიოჭირინუას 50 ტ ჰა-შა. მანდარინიშ თარი ნერგვარობა აკოშაყარელი რე საქორთუოშ უჩა ზუღაშ წყარპიჯიშ სუბტროპიკულ რაიონეფს. უმენტაშო კულტივირაფილი რე უნშიუშ ჯიში, მორჩილ მუდანობათ საორდო ჯიში — კოვანოვასე. მანდარინს უმენტაშო ამიარენა ოკულირებათ, ოშა-გოშათ — ჸარშუათ. თარი ოჯინჯე რე ტრიფოლიატა.

საქორთუოშა 1885 წანას მაართაშე მიშეღეს იტალიაშე მანდარინი, ნამუქჷთ ორეწუალე შანულობა ვამიპალუ, თიშ გეშა ნამჷ-და დაბალი ჸინგარზებაშიქ იჸუ დო გუმნაღელი მუშ ბორჯის ვაჭიშუანდჷ მონდინაფას. თინა დოთირუ უნშიუქ, ნამუთ 1896 წანას მიშეღეს იაპონიაშე დო მალას გიფაჩჷ. ასე 19 ვთშ. ჰა ფართობი უკებუ დო ირწანურო 100-120 ვთშ. ტ-შე უმოს მოსალ ირზენს. მანდარინიშ პლანტაციეფს ჭყანიერო აზიანენს მანებელეფი — ფარიანეფი დო რცუფარიანეფი; ლახარეფშე ეიოშინალი რე გუმოზი, ქლოროზი, ანთრაკნოზი, ციტრუსეფიშ ბაქტერიული ნეკროზი დო შხვა. ოკურნალეთ გჷმირინუანა ბორდოშ სითხაშ 1% გჷნანწყუმას დო ცინების.

Other Languages
Afrikaans: Mandaryn
العربية: يوسفي (فاكهة)
azərbaycanca: Naringi
башҡортса: Мандарин
беларуская: Мандарын
беларуская (тарашкевіца)‎: Мандарын
български: Мандарина
বাংলা: কমলা লেবু
bosanski: Mandarina
català: Mandariner
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Gék
Cymraeg: Oren Mandarin
Deutsch: Mandarine
dolnoserbski: Mandarinowy bom
Ελληνικά: Μανταρίνι
Esperanto: Mandarinujo
euskara: Mandarinondo
suomi: Mandariini
français: Mandarinier
Gaeilge: Mandairín
galego: Mandarineiro
Bahasa Hulontalo: Limu
客家語/Hak-kâ-ngî: Kit-é
עברית: מנדרינה
hrvatski: Mandarina
hornjoserbsce: Mandarinowc
հայերեն: Մանդարին
Bahasa Indonesia: Jeruk keprok
íslenska: Mandarína
ქართული: მანდარინი
қазақша: Мандарин
Перем Коми: Мандарин
лакку: Мандарин
latviešu: Mandarīns
кырык мары: Мандарин
Bahasa Melayu: Limau mandarin
Nederlands: Mandarijn (vrucht)
norsk nynorsk: Mandarin
Kapampangan: Dalangita
português: Tangerina
română: Mandarin
русский: Мандарин
Kinyarwanda: Mandarine
саха тыла: Мандарин
sardu: Mandarinu
srpskohrvatski / српскохрватски: Mandarina
Simple English: Mandarin orange
slovenčina: Mandarínkovník
slovenščina: Mandarina
shqip: Mandarina
српски / srpski: Мандарина
Basa Sunda: Jeruk Keprok
svenska: Småcitrus
Kiswahili: Chenza
తెలుగు: కమలాపండు
Tagalog: Dalanghita
Türkçe: Mandalina
удмурт: Мандарин
українська: Мандарин
Tiếng Việt: Quýt hồng
中文:
Bân-lâm-gú: Kam-á
粵語: