หงส์

หงส์
Cygne tuberculé sur la Marne - 008.JPG
หงส์ขาว (Cygnus olor)
การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์
อาณาจักร:Animalia
ไฟลัม:Chordata
ชั้น:Aves
อันดับ:Anseriformes
วงศ์:Anatidae
วงศ์ย่อย:Anserinae
เผ่า:Cygnini
สกุล:Cygnus
Bechstein, 1803
ชนิด
ดูในเนื้อหา
ชื่อพ้อง
  • Cygnanser Kretzoi, 1957
  • Olor Wagler, 1832

หงส์ (มักเขียนผิดเป็น หงษ์) เป็นนกน้ำขนาดใหญ่ที่อยู่ในสกุล Cygnus ในวงศ์ Anatidae อันเป็นวงศ์เดียวกับเป็ดและนกเป็ดน้ำ มีลักษณะทั่วไป มีขนสีขาวทั้งตัว จะงอยปากสีเหลืองส้มและมีปุ่มสีดำที่ฐานของปาก มักรวมฝูงในบึงน้ำเพื่อกินพืชน้ำและสัตว์น้ำขนาดเล็ก พบในทวีปเอเชียทางตอนเหนือ, ยุโรปทางตอนเหนือ, อเมริกา และออสเตรเลีย

หงส์ สามารถร่อนลงบนพื้นน้ำแข็งหรือผิวน้ำที่เยือกตัวเป็นน้ำแข็งได้ เพราะมีอุ้งตีนที่ใหญ่คล้ายใบพายซึ่งช่วยกระจายน้ำหนักได้เมื่อร่อนลง แต่จะควบคุมการร่อนได้ดีกว่าในบริเวณที่น้ำแข็งละลาย[1]

หงส์มีทั้งหมด 6 ชนิด ได้แก่[2]

หงส์ โดยปกติแล้วจะไม่พบในประเทศไทย เป็นนกที่แพร่ขยายพันธุ์ด้วยการวางไข่ มีระยะการฟักไข่ประมาณ 35-37 วัน ขณะที่ฟักไข่นั้น จะมีอุปนิสัยดุมาก เพื่อปกป้องไข่ ลูกหงส์เมื่อคลอดออกมาแล้ว จะมียังมีขนขึ้นไม่เต็ม และจะไม่มีลักษณะเหมือนตัวเต็มตัว

โดยปกติแล้ว หงส์เป็นนกที่มนุษย์ไม่ใช้เป็นอาหาร แต่จะเลี้ยงเป็นสัตว์เลี้ยงสวยงามได้ โดยมักเลี้ยงตามสระน้ำต่าง ๆ ตามสวนสาธารณะหรือสถานที่ต่าง ๆ เพราะหงส์ถือเป็นสัตว์ที่มนุษย์ถือว่า มีความสวยสง่างาม ท่วงท่าอ่อนช้อย โดยเฉพาะเมื่อว่ายน้ำ ช่วงคอที่ยาวระหง จะโค้งงอเป็นรูปตัว S อีกทั้งยังถือเป็นสัญลักษณ์ของความรักและความงามต่าง ๆ เนื่องจากเป็นสัตว์ที่มีคู่เดียวไปตลอดชีวิต[3] ได้มีการใช้หงส์ในสัญลักษณ์ต่าง ๆ เช่น นิทานปรัมปราต่าง ๆ หรือในอุปรากรสวอนเลค ที่นิยมนำมาประกอบการแสดงบัลเลต์[4] หรือในความเชื่อของชาวจีน หงส์ถือเป็นสัญลักษณ์ของเพศหญิง ถือเป็นสัญลักษณ์ประจำองค์ฮองเฮา เคียงข้างกับมังกร ซึ่งเป็นสัญลักษณ์ของเพศชาย ประจำองค์ฮ่องเต้ และยังจัดว่าเป็น 1 ใน 4 สัตว์ศักดิ์สิทธิ์ที่ปกครองโลกมนุษย์และสวรรค์ด้วย ถือเป็นสัตว์อมตะ ไม่มีวันตาย และหงส์ยังถือเป็นพาหนะของพระพรหม ซึ่งถือเป็น 1 ในตรีมูรติตามความเชื่อของศาสนาพราหมณ์[5] ในประเทศพม่า หงส์เป็นต้นตำนานของการกำเนิดเมืองหงสาวดี และเป็นสัญลักษณ์ประจำราชวงศ์ตองอู [6]

ชื่อและชื่อในภาษาอื่น

หงส์ในภาษาไทยมีรากศัพท์มาจากภาษาบาลีคำว่า หํส [5]

หงส์ในภาษาจีนมีความหมายตรงตัวว่า "ห่านฟ้า" (天鹅 พินอิน: tiān'é เทียนเอ๋อ)

ในภาษาอังกฤษหงส์เรียกว่า Swan มาจากภาษาอังกฤษโบราณคำว่า swan คล้ายกับภาษาเยอรมันคำว่า Schwan และในภาษาดัตช์คำว่า zwaan และภาษาสวีเดนคำว่า svan ซึ่งทั้งหมดมาจากรากศัพท์ในตระกูลภาษาอินโด-ยูโรเปียนคำว่า swen หมายถึง "เสียง" หรือ "ร้องเพลง"[7]

ภาษาอื่น ๆ
Afrikaans: Swaan
አማርኛ: የውሃ ዶሮ
العربية: إوز عراقي
asturianu: Cygnus (xéneru)
azərbaycanca: Qu quşu
تۆرکجه: قۇ قۇشو
башҡортса: Аҡҡоштар
беларуская: Лебедзі
беларуская (тарашкевіца)‎: Лебедзі
български: Лебеди
বাংলা: মরাল
བོད་ཡིག: ངང་དཀར།
brezhoneg: Alarc'h
буряад: Хун шубуун
нохчийн: ГӀургӀаз
Cebuano: Cygnus
ᏣᎳᎩ: ᏍᎨᏆ
čeština: Labuť
Cymraeg: Alarch
dansk: Svaner
Deutsch: Schwäne
Ελληνικά: Κύκνος (πτηνό)
English: Swan
Esperanto: Cigno
eesti: Luik
euskara: Beltxarga
فارسی: قو
suomi: Joutsenet
français: Cygne
Frysk: Swannen
Gaeilge: Eala
Gàidhlig: Eala
गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni: राजहंस
ગુજરાતી: હંસ
客家語/Hak-kâ-ngî: Thiên-ngò
עברית: ברבורים
हिन्दी: हंस (पक्षी)
hrvatski: Labudovi
հայերեն: Կարապ
interlingua: Cygnus
Bahasa Indonesia: Angsa
ГӀалгӀай: ГIургIажаш
Ido: Cigno
日本語: ハクチョウ
Basa Jawa: Banyak
ქართული: გედები
Адыгэбзэ: Къыухэр
қазақша: Аққулар
ಕನ್ನಡ: ಹಂಸ
한국어: 고니속
Перем Коми: Юсь
Кыргызча: Ак куулар
Latina: Cygnus
ລາວ: ຫົງ
lietuvių: Gulbės
latviešu: Gulbji
मैथिली: राजहंस
Baso Minangkabau: Angso
മലയാളം: അരയന്നം
монгол: Хун
मराठी: हंस
кырык мары: Йӱксӹ
မြန်မာဘာသာ: ငန်း
эрзянь: Локсей
नेपाली: राजहंस
नेपाल भाषा: बःहँय्
Nederlands: Cygnus (geslacht)
norsk nynorsk: Svane
norsk: Svaner
Diné bizaad: Dééłgai
occitan: Cicne
Picard: Chin·nhe
polski: Łabędź
پنجابی: ہنس
português: Cisne
Runa Simi: Yuku
română: Lebădă
русский: Лебеди
संस्कृतम्: हंसः
sardu: Sìsini
sicilianu: Cignu
Scots: Swan
davvisámegiella: Njuvččat
srpskohrvatski / српскохрватски: Labudovi
Simple English: Swan
slovenčina: Cygnus (rod)
slovenščina: Labodi
српски / srpski: Лабудови
Basa Sunda: Soang
svenska: Svanar
Kiswahili: Bata-maji
தமிழ்: அன்னம்
తెలుగు: హంస
Tagalog: Sisne
Türkçe: Kuğu
татарча/tatarça: Аккошлар
удмурт: Юсь
українська: Лебідь
اردو: مرغابی
oʻzbekcha/ўзбекча: Oqqushlar
vepsän kel’: Joucen
Tiếng Việt: Thiên nga
Winaray: Cygnus
მარგალური: ოლორეფი
ייִדיש: שוואן
中文: 天鹅
Bân-lâm-gú: Thian-gô
粵語: 天鵝