ประเทศมาลี

สาธารณรัฐมาลี
République du Mali (ฝรั่งเศส)
ธงชาติ
คำขวัญหนึ่งชนชาติ หนึ่งเป้าหมาย หนึ่งศรัทธา (Un peuple, un but, une foi)
เพลงชาติPour l'Afrique et pour toi, Mali
เมืองหลวง
(และเมืองใหญ่สุด)
บามาโก
12°39′N 8°0′W / 12°39′N 8°0′W / 12.650; -8.000
ภาษาราชการภาษาฝรั่งเศส
ภาษาพื้นเมืองภาษาบัมบารา ภาษาอาหรับ
การปกครองประชาธิปไตยระบบรัฐสภา
• ประธานาธิบดีอิบราฮิม โบบาการ์ ไคตา
• นายกรัฐมนตรีโมดิโบ ไคตา
ประกาศเอกราชจากประเทศฝรั่งเศส
• ประกาศ22 กันยายน พ.ศ. 2503 
พื้นที่
• รวม1,240,278 ตร.กม. (23)
474,764 ตร.ไมล์ 
• แหล่งน้ำ (%)1.6%
ประชากร
• เมษายน 2552 (สำมะโน)18,517,176[1] (67)
• ความหนาแน่น11.7 คน/ตร.กม. (215)
30.3 คน/ตร.ไมล์
จีดีพี (อำนาจซื้อ)2560 (ประมาณ)
• รวม$ 40.976 พันล้าน 
• ต่อหัว$ 2,168 
จีดีพี (ราคาตลาด)2560 (ประมาณ)
• รวม$ 14.998 พันล้าน 
• ต่อหัว$ 793 
จีนี (2537)50.5 (สูง
HDI (2559)Increase 0.442 (ต่ำ) (175th)
สกุลเงินฟรังก์ซีเอฟเอ (CFA franc) (XOF)
เขตเวลา(UTC0)
 • ฤดูร้อน (DST) (UTC+0)
โดเมนบนสุด.ml
รหัสโทรศัพท์223

ประเทศมาลี (ฝรั่งเศส: Mali) หรือชื่ออย่างเป็นทางการว่า สาธารณรัฐมาลี (ฝรั่งเศส: République du Mali) เป็นประเทศที่ไม่มีทางออกสู่ทะเลในแอฟริกาตะวันตก ประเทศมาลีมีพรมแดนทางเหนือจดประเทศแอลจีเรีย ทางตะวันออกจดประเทศไนเจอร์ ทางใต้จดประเทศบูร์กินาฟาโซและประเทศโกตดิวัวร์ ทางตะวันตกเฉียงใต้จดประเทศกินี และทางตะวันตกจดประเทศเซเนกัลและประเทศมอริเตเนีย มีพื้นที่ 1,240,000 กม.² และประชากร 18.5 ล้านคน เมืองหลวง คือ กรุงบามาโก มาลีแบ่งการปกครองเป็นแปดเขต และมีพรมแดนที่เป็นเส้นตรงทางเหนืออยู่ลึกเข้าไปใจกลางทะเลทรายซาฮารา ส่วนทางใต้ของประเทศเป็นที่ซึ่งมีประชากรส่วนใหญ่อาศัยอยู่ มีแม่น้ำไนเจอร์และแม่น้ำเซเนกัลไหลผ่าน โครงสร้างเศรษฐกิจของประเทศมีศูนยฺกลางอยู่ที่เกษตรกรรมและการประมง ทรัพยากรธรรมชาติบางส่วนของมาลีมีทองคำ ยูเรเนียม ปศุสัตว์และเกลือ ราวครึ่งหนึ่งของประชากรมีชีวิตอยู่ใต้เส้นยากจนนานาชาติที่ 1.25 ดอลลาร์สหรัฐต่อวัน[2]

ประเทศมาลีปัจจุบันเคยเป็นส่วนหนึ่งของจักรวรรดิแอฟริกาตะวันตกสามแห่งซึ่งควบคุมการค้าข้ามซาฮารา คือ จักรวรรดิกานา จักรวรรดิมาลี (อันเป็นที่มาของชื่อมาลี) และจักรวรรดิซองไฮ ในปลายคริสต์ศตวรรษที่ 19 ฝรั่งเศสเข้าควบคุมมาลีและทำให้เป็นส่วนหนึ่งของเฟรนช์ซูดาน (French Sudan) เฟรนช์ซูดาน (ซึ่งขณะนั้นรู้จักกันในชื่อ สาธารณรัฐชาวซูดาน) เข้าร่วมกับเซเนกัลใน พ.ศ. 2502 และได้รับเอกราชใน พ.ศ. 2503 ในฐานะสหพันธรัฐมาลี ไม่นานหลังจากนั้น หลังเซเนกัลถอนตัวจากสหพันธรัฐ สาธารณรัฐชาวซูดานได้ประกาศตนเป็นสาธารณรัฐมาลีอันมีเอกราช หลังการปกครองแบบพรรคเดียวอันยาวนาน รัฐประหาร พ.ศ. 2534 ได้นำไปสู่การเขียนรัฐธรรมนูญฉบับใหม่และการสถาปนามาลีเป็นรัฐประชาธิปไตยระบบหลายพรรค วันที่ 22 มีนาคม พ.ศ. 2555 กลุ่มนายทหารอ่อนอาวุโสยึดการควบคุมทำเนียบประธานาธิบดีของประเทศและประกาศยุบรัฐบาลและระงับรัฐธรรมนูญ[3] วันที่ 6 เมษายน พ.ศ. 2555 กบฏขบวนการปลดปล่อยแห่งชาติอาซาวัด (MNLA) ประกาศการแยกรัฐอาซาวัดใหม่ออกจากมาลี[4]

ประวัติศาสตร์

ภาษาอื่น ๆ
Acèh: Mali
адыгабзэ: Мали
Afrikaans: Mali
Alemannisch: Mali
አማርኛ: ማሊ
aragonés: Mali
العربية: مالي
ܐܪܡܝܐ: ܡܐܠܝ
مصرى: مالى
asturianu: Malí
azərbaycanca: Mali
تۆرکجه: مالی
башҡортса: Мали
žemaitėška: Malis
Bikol Central: Mali
беларуская: Малі
беларуская (тарашкевіца)‎: Малі
български: Мали
भोजपुरी: माली देस
Bahasa Banjar: Mali
bamanankan: Mali
বাংলা: মালি
བོད་ཡིག: མ་ལི།
বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী: মালি
brezhoneg: Mali
bosanski: Mali
буряад: Мали
català: Mali
Chavacano de Zamboanga: Malí
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Mali
нохчийн: Мали
کوردی: مالی
qırımtatarca: Mali
čeština: Mali
Чӑвашла: Мали
Cymraeg: Mali
dansk: Mali
Deutsch: Mali
Zazaki: Mali
dolnoserbski: Mali
डोटेली: माली
ދިވެހިބަސް: މާލީ
eʋegbe: Mali
Ελληνικά: Μάλι
English: Mali
Esperanto: Malio
español: Malí
eesti: Mali
euskara: Mali
estremeñu: Mali
فارسی: مالی
Fulfulde: Maali
suomi: Mali
Võro: Mali
føroyskt: Mali
français: Mali
arpetan: Mali
Nordfriisk: Maali
Frysk: Maly
Gaeilge: Mailí
Gagauz: Mali
Gàidhlig: Màili
galego: Malí
Avañe'ẽ: Mali
Gaelg: Malee
Hausa: Mali
客家語/Hak-kâ-ngî: Mali
עברית: מאלי
हिन्दी: माली
Fiji Hindi: Mali
hrvatski: Mali
hornjoserbsce: Mali
Kreyòl ayisyen: Mali
magyar: Mali
Հայերեն: Մալի
interlingua: Mali
Bahasa Indonesia: Mali
Interlingue: Mali
Igbo: Mali
Ilokano: Mali
Ido: Mali
íslenska: Malí
italiano: Mali
日本語: マリ共和国
Patois: Mali
Basa Jawa: Mali
ქართული: მალი
Qaraqalpaqsha: Mali
Taqbaylit: Mali
Kabɩyɛ: Maalii
Kongo: Mali
Gĩkũyũ: Mali
қазақша: Мали
ಕನ್ನಡ: ಮಾಲಿ
한국어: 말리
kurdî: Malî
kernowek: Mali
Кыргызча: Мали
Latina: Malia
Ladino: Mali
Lëtzebuergesch: Mali
Lingua Franca Nova: Mali
Luganda: Mali
Limburgs: Mali
Ligure: Mali
lumbaart: Mali
lingála: Mali
لۊری شومالی: مالی
lietuvių: Malis
latviešu: Mali
मैथिली: माली
Malagasy: Mali
Baso Minangkabau: Mali
македонски: Мали
മലയാളം: മാലി
монгол: Мали
मराठी: माली
кырык мары: Мали
Bahasa Melayu: Mali
Malti: Mali
မြန်မာဘာသာ: မာလီနိုင်ငံ
مازِرونی: مالی
Nāhuatl: Mali
Plattdüütsch: Mali
Nedersaksies: Mali
नेपाली: माली
नेपाल भाषा: माली
Nederlands: Mali
norsk nynorsk: Mali
norsk: Mali
Novial: Mali
Sesotho sa Leboa: Mali
occitan: Mali
Livvinkarjala: Mali
Oromoo: Maalii
ଓଡ଼ିଆ: ମାଲି
Ирон: Мали
ਪੰਜਾਬੀ: ਮਾਲੀ
Kapampangan: Mali
Papiamentu: Mali
पालि: माली
Norfuk / Pitkern: Maali
polski: Mali
Piemontèis: Mali
پنجابی: مالی
پښتو: مالي
português: Mali
Runa Simi: Mali
română: Mali
русский: Мали
русиньскый: Малі
Kinyarwanda: Mali
संस्कृतम्: माली
саха тыла: Мали
sardu: Mali
sicilianu: Mali
Scots: Mali
davvisámegiella: Mali
Sängö: Malïi
srpskohrvatski / српскохрватски: Mali
සිංහල: මාලි
Simple English: Mali
slovenčina: Mali
slovenščina: Mali
chiShona: Mali
Soomaaliga: Maali
shqip: Mali
српски / srpski: Мали
SiSwati: IMali
Sesotho: Mali
Seeltersk: Mali
Basa Sunda: Mali
svenska: Mali
Kiswahili: Mali
ślůnski: Mali
தமிழ்: மாலி
тоҷикӣ: Малӣ
ትግርኛ: ማሊ
Türkmençe: Mali
Tagalog: Mali (bansa)
Türkçe: Mali
Xitsonga: Mali (Tiko)
татарча/tatarça: Мали
удмурт: Мали
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: مالى
українська: Малі
اردو: مالی
oʻzbekcha/ўзбекча: Mali
vèneto: Małì
vepsän kel’: Mali
Tiếng Việt: Mali
West-Vlams: Mali
Volapük: Maliyän
walon: Mali
Winaray: Mali
Wolof: Mali
吴语: 马里
хальмг: Малудин Орн
მარგალური: მალი
ייִדיש: מאלי
Yorùbá: Málì
Zeêuws: Mali
中文: 马里
文言: 馬里
Bân-lâm-gú: Mali
粵語: 馬里
isiZulu: IMali