Andrew Wiles

Andrew Wiles
Sir Andrew John Wiles
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia11 kwietnia 1953
Cambridge
Zawódmatematyk

Andrew John Wiles (ur. 11 kwietnia 1953 w Cambridge) – brytyjski matematyk mieszkający w USA, pracujący w uniwersytecie w Oksfordzie, specjalizujący się w teorii liczb. Znany przede wszystkim z udowodnienia wielkiego twierdzenia Fermata.

Życiorys

Wiles uzyskał tytuł bakałarza na University of Oxford w 1974 r., a w 1980 r. stopień doktora w Clare College na Uniwersytecie Cambridge. Razem z Johnem Coatesem prowadził badania nad arytmetyką krzywych eliptycznych. Od 1982 r. pracuje na Uniwersytecie Princeton.

W lipcu 1993 r. Wiles przedstawił dowód hipotezy Shimury-Taniyamy w kilku przypadkach, w tym wymaganych do udowodnienia wielkiego twierdzenia Fermata. Jego dowód został opublikowany w „Annals of Mathematics”[1]. Pod koniec tego samego roku wykryto w rozumowaniu Wilesa pewne luki, które udało się jednak uzupełnić po dwóch latach dalszej pracy.

Za swoje dokonania Wiles został wyróżniony szeregiem odznaczeń, jest laureatem m.in. nagrody Schocka (1995) i nagrody Wolfa (1996). W 1998 roku Międzynarodowa Unia Matematyczna przyznała mu srebrną plakietkę (w zastępstwie medalu Fieldsa, którym nagradzani są tylko matematycy poniżej 40. roku życia). W 2005 roku otrzymał Nagrodę Shawa w dziedzinie matematyki. W 2016 przyznano mu Nagrodę Abela[2].

Inne języki
العربية: أندرو وايلز
azərbaycanca: Endryu Uayls
تۆرکجه: اندرو وایلز
беларуская: Эндру Джон Уайлс
български: Андрю Уайлс
català: Andrew Wiles
čeština: Andrew Wiles
Cymraeg: Andrew Wiles
Deutsch: Andrew Wiles
English: Andrew Wiles
español: Andrew Wiles
Esperanto: Andrew Wiles
français: Andrew Wiles
Gaeilge: Andrew Wiles
Bahasa Indonesia: Andrew Wiles
íslenska: Andrew Wiles
italiano: Andrew Wiles
Kreyòl ayisyen: Andrew Wiles
latviešu: Endrū Vailss
magyar: Andrew Wiles
Nederlands: Andrew Wiles
norsk nynorsk: Andrew Wiles
português: Andrew Wiles
română: Andrew Wiles
sicilianu: Andrew Wiles
Simple English: Andrew Wiles
slovenčina: Andrew Wiles
slovenščina: Andrew John Wiles
српски / srpski: Ендру Вајлс
svenska: Andrew Wiles
Türkçe: Andrew Wiles
українська: Ендрю Джон Вайлс
Tiếng Việt: Andrew Wiles