Islam

Wikipèdia:Tièra de 1000 articles que totas las Wikipèdias deurián aver
La Kaaba, situada a La Mèca en Arabia Saudita, es lo centre de l'islam. Los musulmans del mond entièr i venon far son pelegrinatge.
Fichièr:Mqam a1918.jpg
Estacion d'Abraham per l'de la Kaaba.

L'islam (arab الإسلام) es una religion abraamica s'apiejant sul dògma del monoteïsme absolut (l'adoracion del Dieu unic sens li atribuir pas cap associat) e prenent sa font dins l'Alcoran, considerat coma lo recuèlh de la paraula de Dieu (الله), Allà) revelada a Maomet, proclamat per aqueles qu'aderisson a l'islam coma essent lo darrièr profèta de Dieu[1], al sègle VII en Arabia. Un adèpte de l'islam se nomena un musulman. L'islam revendica per fondament e ensenhament màger le tawhid (monoteïsme, unicitat e indivisibilitat), es a dire lo monoteïsme mai epurat[2] ont lo culte es vodat sonque a Dieu, sens li atribuir pas cap filh[3].

Los musulmans creson que Dieu es un e incomparable[4],[5] e que la tòca de l'existéncia es d'adorar Dieu[6]. Los musulmans creson tanben que l'islam es la version complèta e universala d'una fe primordiala que foguèt revelada mai d'un còp pel passat mejans los profètas, coma Adam, Noè, Abraam, Moïses e Jèsus[7],[8]. Atal, se presenta coma un retorn sus la dralha d'Abraam (nomenat, en arab, Ibraim pels musulmans) del punt de vita de la cresença, l'Alcoran lo definissant coma essent l'escandilh-, la lèga de la Kaaba, lo mila d'Abraham (mila ta Ibraim)[9],[10],[11], es a dire una somission exclusiva a la volontat d'Allà[12],[13],[14].

L'Alcoran reconeis l'origina divina de l'ensems dels libres sagrat del judaïsme e del cristianisme[15], tot estimant que serián, dins lors interpretacions actualas, lo resultat d'una falsificacion parciala[16] : lo Suhuf-i-Ibrahim (los Fulhets d'Abraham), la Tawrat (lo Pentateuc o la Torà), lo Zabur de David e Salomon (identificat al Libre dels Psalmes) e l'Injil (l'Evangili).

En mai l'Alcoran, la majoritat de musulmans se referisson e de transmissions de paraulas, actes e aprovacions de Maomet, recits nomenat adiths, per l'establiment de règlas juridicas (fiqh) permetent la compreneson e l'acompliment de las adoracions del musulman al quotidian. Las diferentas brancas de l'islam ne s'acòrdan pas sus las compilacions dels adiths de gardar coma autentics. L'Alcoran e los adiths dichs « recevables » son doas de las quatre fonts de la lei islamica, la charia, las doas autras essent l'unanimitat (ijma’) e l'analogia (qiyas).

En 2010, lo nombre de musulmans pel monde es estimat a 1,6 miliard, soiá 23,4 % de la populacion mondiala[17], çò que fa de l'islam la segonda religion del mond après lo cristianisme e davant l'indoïsme. Es, cronologicament parlant, lo tresen grand corrent monoteista de la familha de las religions abraamicas, après lo judaïsme e lo cristianisme amb que possedís un cert nombre d'elements comuns.

L’islam se destria en diferents corrents, que los principals son lo sunnisme, que representa entre 80 e 85 % dels musulmans[18], e lo chiisme, encontrat subretot en Iraq e en Iran.

Etimologia

Lo creissent e l'estela verds, simbòls politics de l'islam.

Lo mot « islam » es la transliteracion de l’arab الإسلام, islām escotatz, significant: « resignacion », « reddicion », « somission », « aleujança », sosentendut « a Dieu ». S'agí d'un nom d'accion (en arab اسم فعل ism fi'l), derivat d'un radical semitic, s.l.m que designa l'acte de se sometre d'un biais volontari, de far aleujança. Lo mot Islam vem del mot Salam que significa salut e patz.

Lo nom d'agent (en arab اسم فاعل ism fā'il) derivat d'aquela raíc es مُسْلِم muslim « aquel que se somet », que venguèt a çò nòstre musulman.

La religion musulmana se sona a vegada « islamisme » (coma « judaïsme », « cristianisme », « bodisme », « animisme », etc). Mas lo mot « islamisme » ven s'especializar per designar los corrents politics radicals o non de la reviviscéncia musulmana. L' islamisme es una doctrina politica qu'a per tòca l'espandiment de l'islam.


Other Languages
Acèh: Éseulam
Afrikaans: Islam
Alemannisch: Islam
አማርኛ: እስልምና
aragonés: Islam
Ænglisc: Alladōm
العربية: إسلام
ܐܪܡܝܐ: ܐܣܠܐܡ
مصرى: الاسلام
অসমীয়া: ইছলাম
asturianu: Islam
авар: Ислам
azərbaycanca: İslam
تۆرکجه: ایسلام
башҡортса: Ислам
Boarisch: Islam
žemaitėška: Ėslams
Bikol Central: Islam
беларуская: Іслам
беларуская (тарашкевіца)‎: Іслам
български: Ислям
भोजपुरी: इस्लाम
Bislama: Islam
Bahasa Banjar: Islam
bamanankan: Silameya
বাংলা: ইসলাম
brezhoneg: Islam
bosanski: Islam
ᨅᨔ ᨕᨘᨁᨗ: Islam
буряад: Лалын шажан
català: Islam
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Ĭ-sṳ̆-làng-gáu
нохчийн: Ислам
Cebuano: Islam
کوردی: ئیسلام
corsu: Islamu
qırımtatarca: İslâm
čeština: Islám
Чӑвашла: Ислам
Cymraeg: Islam
dansk: Islam
Deutsch: Islam
Zazaki: İslam
dolnoserbski: Islam
डोटेली: इस्लाम
ދިވެހިބަސް: އިސްލާމް
Ελληνικά: Ισλάμ
English: Islam
Esperanto: Islamo
español: Islam
eesti: Islam
euskara: Islam
estremeñu: Islam
فارسی: اسلام
suomi: Islam
føroyskt: Islam
français: Islam
arpetan: Islame
Nordfriisk: Islaam
furlan: Islam
Frysk: Islam
Gaeilge: An tIoslam
Gagauz: İslam
Gàidhlig: Ioslam
galego: Islam
Avañe'ẽ: Islã
गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni: Islam
Bahasa Hulontalo: Islam
𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺: 𐌹𐍃𐌻𐌰𐌼
ગુજરાતી: ઇસ્લામ
Gaelg: Yn Islam
Hausa: Musulunci
客家語/Hak-kâ-ngî: Yî-sṳ̂-làn-kau
עברית: אסלאם
हिन्दी: इस्लाम
Fiji Hindi: Islam
hrvatski: Islam
hornjoserbsce: Islam
Kreyòl ayisyen: Islamis
magyar: Iszlám
Հայերեն: Իսլամ
interlingua: Islam
Bahasa Indonesia: Islam
Interlingue: Islam
Ilokano: Islam
ГӀалгӀай: Ислам
íslenska: Íslam
italiano: Islam
日本語: イスラム教
Patois: Izlam
la .lojban.: musyjda
Basa Jawa: Islam
ქართული: ისლამი
Qaraqalpaqsha: İslam dini
Taqbaylit: Tineslemt
Kabɩyɛ: Iizilaam
Kongo: Kisilamu
қазақша: Ислам
kalaallisut: Islam
ភាសាខ្មែរ: សាសនាឥស្លាម
한국어: 이슬람교
къарачай-малкъар: Ислам
कॉशुर / کٲشُر: اِسلام
kurdî: Îslam
kernowek: Islam
Ladino: Islam
Lëtzebuergesch: Islam
лакку: Ислам
лезги: Ислам
Lingua Franca Nova: Islam
Limburgs: Islam
Ligure: Islamiximo
lumbaart: Islam
lingála: Islamu
لۊری شومالی: إسلام
lietuvių: Islamas
latviešu: Islāms
मैथिली: इस्लाम
Basa Banyumasan: Islam
Malagasy: Silamo
Baso Minangkabau: Islam
македонски: Ислам
മലയാളം: ഇസ്‌ലാം
монгол: Ислам
Bahasa Melayu: Islam
Malti: Iżlam
Mirandés: Eislan
မြန်မာဘာသာ: အစ္စလာမ်ဘာသာ
مازِرونی: ایسلام
Nāhuatl: Islam
Napulitano: Islam
Plattdüütsch: Islam
Nedersaksies: Islam
नेपाल भाषा: इस्लाम
Nederlands: Islam
norsk nynorsk: Islam
norsk: Islam
Novial: Islam
Nouormand: Islam
Chi-Chewa: Islam
Oromoo: Islaamaa
ਪੰਜਾਬੀ: ਇਸਲਾਮ
Papiamentu: Islam
Deitsch: Islaam
Norfuk / Pitkern: Islem
polski: Islam
Piemontèis: Islam
پنجابی: اسلام
پښتو: اسلام
português: Islão
Runa Simi: Islam
rumantsch: Islam
română: Islam
русский: Ислам
русиньскый: Іслам
संस्कृतम्: इस्लाम्-मतम्
саха тыла: Ислаам
sardu: Islam
sicilianu: Islam
Scots: Islam
سنڌي: اسلام
davvisámegiella: Isláma
srpskohrvatski / српскохрватски: Islam
සිංහල: ඉස්ලාම්
Simple English: Islam
slovenčina: Islam
slovenščina: Islam
chiShona: Islam
Soomaaliga: Islaam
shqip: Islami
српски / srpski: Ислам
Basa Sunda: Islam
svenska: Islam
Kiswahili: Uislamu
ślůnski: Islam
தமிழ்: இசுலாம்
తెలుగు: ఇస్లాం మతం
тоҷикӣ: Ислом
Türkmençe: Yslam
Tagalog: Islam
Tok Pisin: Islam
Türkçe: İslam
Xitsonga: Vusurumani
татарча/tatarça: Ислам
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: ئىسلام دىنى
українська: Іслам
اردو: اسلام
oʻzbekcha/ўзбекча: Islom
vèneto: Islam
vepsän kel’: Islam
Tiếng Việt: Hồi giáo
West-Vlams: Islam
walon: Islam
Winaray: Islam
Wolof: Lislaam
吴语: 回教
хальмг: Лал шаҗн
მარგალური: ისლამი
ייִדיש: איסלאם
Yorùbá: Ìmàle
Vahcuengh: Yizswhlanzgyau
Zeêuws: Islam
中文: 伊斯兰教
文言: 回教
Bân-lâm-gú: Islam
粵語: 回敎
isiZulu: Islam