Illas Marshall

Republic of the Marshall Islands
Aolepān Aorōkin M̧ajeļ
Flag of the Marshall Islands.svg
Devisa nacionala: (cap)
Lengas oficialasanglés, marshallés
capitala
populacion (an)
Majuro
26 382 abitants (1999)
LocationMarshallIslands.png
PresidentaHilda Heine
Superfícia181 km²
Populacion
Densitat
59 071 (2005)
Independéncia
- Jorn
(dels Estats Units)
21 d'octobre de 1986
Monedadolar american
OraUTC+12
Imne nacionalForever Marshall Islands
ISO-3166 (Internet).mh
Còde telefonic+692

Las Illas Marshall son un país format per d'archipèlas, d'atòls e d'illas pichonas situats dins lo sud de l'Ocean Pacific.

Istòria

L'explorador espanhòl Álvaro de Saavedra Cerón las descobriguèt e i desbarquèt en 1529, ne'n prenent possession al nom del Rei d'Espanha. Se sap pauc de causas de la preïstòria de las Illas Marshall. Pasmens, d'ondas migratòrias successivas venentas del sud-èst asiatic arribèron dins lo Pacific Occidental fa a l'entorn de 3000 ans e atenguèron aquestas illas. Los angleses las nomenèron "Marshall" en las sieunas mapas, en omenatge a un explorator del meteis nom que las visitèt en 1799, mas foguèron reclamadas per Espanha en 1874 e foguèt reconeguda la siá sobeiranetat per la diplomacia internacionala. Part de l'Oceania espanhòla, foguèron vendudas a Alemanha en 1884 après la mediacion papala.

Alemanha establiguèt un protectorat en 1885 e d'estacions de comèrci dins las illas de Jaluit e Ebon per menar a tèrme lo comèrci florescent de la còpra (carn seca de coco). Los Iroij (nauts caps locals) marshalleses contunhèron de governar jos una administracion alemanda indirecta.

Durant lo començament de la Primièra Guèrra Mondiala, Japon prenguèt lo contraròtle de las illas Marshall. Las siás casèrnas demorèron dins lo centre alemand d'administracion, Jaluit. Lo 31 de genièr de 1944, las tropas nòrd-americanas desbarquèron en l'atòl de Kwajalein e prenguèron lo contraròtle de las illas dels japoneses lo 3 de febrièr, seguit d'intensas luchas dins los atòls de Kwajalein e Enewetak. En 1947, los Estats Units, coma la poténcia ocupanta, arribèron a un acòrd amb lo Conselh de Seguretat de l'ONU per administrar Micronesia, inclusas las Illas Marshall, coma lo Territòri Fiduciari de las illas del Pacific. De 1946 fins a 1958 i aguèt 67 ensages nuclears dins divèrses atòls. Un important radar foguèt bastit en l'atòl de Kwajalein.

Lo 1 de mai de 1979, en reconeissença de l'evolucion de l'estatut politic de las illas Marshall, los Estats Units admetèron la constitucion de las illas e l'establiment del govèrn de la Republica de las Illas Marshall. La constitucion incorpòra de concèptes nòrd-americans e britanics.

L'independéncia complèta en acòrd amb la legalitat internacionala arribèt en 1990, quand las Nacions Unidas donèron oficialament per acabar lo "fideicomis" per lo territòri.

Politica

Lo president de Illas Marshall es cap d'Estat e cap de govèrn. Lo president, qu'es elegit pels membres del Nitijela (Parlament) entre los sieus integrants, nomena lo sieu pròpri gabinet.

Las eleccions pel parlament, qu'a 33 deputats, son cada quatre ans.

Geografia

Lo clima de las illas es caud e umid, amb un periòde sec entre mai e novembre. Ocasionalament sofrís de tifons.

Economia

De veire: Economia de las Illas Marshall.

Cultura

Ligams extèrnes

Other Languages
Afrikaans: Marshalleilande
Alemannisch: Marshallinseln
aragonés: Islas Marshall
العربية: جزر مارشال
asturianu: Islles Márxal
azərbaycanca: Marşall adaları
žemaitėška: Maršala Salas
Bikol Central: Islas Marshall
беларуская: Маршалавы Астравы
беларуская (тарашкевіца)‎: Маршалавы астравы
भोजपुरी: मार्शल दीप
বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী: মার্শাল দ্বীপমালা
brezhoneg: Inizi Marshall
Chavacano de Zamboanga: Islas Marshall
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Marshall Gùng-dō̤
qırımtatarca: Marşall Adaları
ދިވެހިބަސް: މާޝަލް ޖަޒީރާ
Ελληνικά: Νήσοι Μάρσαλ
español: Islas Marshall
estremeñu: Islas Marshall
føroyskt: Marshalloyggjar
français: Îles Marshall
Nordfriisk: Marshall-Eilunen
गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni: मार्शल द्वीपसमूह
客家語/Hak-kâ-ngî: Marshall Khiùn-tó
עברית: איי מרשל
Fiji Hindi: Marshall Islands
hornjoserbsce: Marshallowe kupy
Kreyòl ayisyen: Machal
Bahasa Indonesia: Kepulauan Marshall
Interlingue: Marshall-Insules
íslenska: Marshalleyjar
italiano: Isole Marshall
한국어: 마셜 제도
kernowek: Ynysow Marshall
Lëtzebuergesch: Marshallinselen
Lingua Franca Nova: Isolas Majel
Limburgs: Marshalleilen
lietuvių: Maršalo Salos
latviešu: Māršala Salas
Ebon: Majõl
македонски: Маршалски Острови
Bahasa Melayu: Kepulauan Marshall
Dorerin Naoero: Madjol
Plattdüütsch: Marshallinseln
Nederlands: Marshalleilanden
norsk nynorsk: Marshalløyane
Livvinkarjala: Maršallansuaret
Kapampangan: Marshall Islands
Papiamentu: Isla Marshall
Norfuk / Pitkern: Maashal Ailen
پنجابی: مارشل جزیرے
português: Ilhas Marshall
संस्कृतम्: मार्शलद्वीपः
sicilianu: Ìsuli Marshall
davvisámegiella: Marshallsullot
srpskohrvatski / српскохрватски: Maršalovi Otoci
Simple English: Marshall Islands
slovenčina: Marshallove ostrovy
slovenščina: Marshallovi otoki
Gagana Samoa: Marshall Islands
Soomaaliga: Jasiirada Marshall
српски / srpski: Маршалска Острва
ślůnski: Wyspy Marshalla
Türkmençe: Marşall adalary
Tok Pisin: Ol Masol Ailan
татарча/tatarça: Маршалл утраулары
reo tahiti: Mātiharo
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: مارشال تاقىم ئاراللىرى
oʻzbekcha/ўзбекча: Marshall Orollari
vepsän kel’: Maršalan Sared
Tiếng Việt: Quần đảo Marshall
Volapük: Marjaluäns
მარგალური: მარშალიშ კოკეფი
Bân-lâm-gú: Marshall Kûn-tó