Nobelpries för Physik

De Nobelpries för Physik gellt as de hööchste Utteknung vun up dat Rebeet vun de Physik. De wurrd jedes Johr gemeensam mit de Nobelpriesen in Physiologie oder Medizin, Chemie un Literatur as ok den Vun de sweedsch Rieksbank in Erinnerung an Alfred Nobel stift Pries för Wertschapswetenschapen an' 10. Dezember, den Doodsdag vun den Alfred Nobel, in Stockholm verleeht.

Nah dat Testament vun Nobel sullen de Erdrääg vun de för den Pries vun hüm vörsehn Middel an dejenigen gahn, de de Minschheit in dat vergahn Johr den gröttsten Nutzen brocht hemm. De Pries is in fiev Kategorien deelt, up de dat Priesgeld to glieker Deelen verdeelt wurrd. De Physikpreis sall an denjenigen gahn, de „up dat Rebeet vun de Physik de bedüüdentst Opdecken oder Utfinnen maakt hett“. As Vergabeinstitutschoon hett Nobel de Königlich Sweedsch Akademie vun de Wetenschapen bestimmt.

Nomineerensprozess

De Nomineerensprozess för den Nobelpries fangt in' September, d.h. vör de Bekanntgaav vun de Vörjohrspriesdräger, mit dat Versennen vun Inlaadungen an Wetenschapler ut tallriek Länner dör de Königlich Sweedsch Akademie vun de Wetenschapen, in de de üm Vörslääg för Kandidaten för den Nobelpries för dat kommen Johr beeden wurrn. In' Eenzelnen sünd dat

  • sweedsch un utwärtig Liddmaaten vun de Königlich Sweedsch Akademie vun de Wetenschapen
  • Liddmaaten vun dat Nobelkomitee för Physik
  • bitherig Priesdräger vun den Nobelpries för Physik
  • Ordentlich un Außerordentliche Perfessers för Physik an de Universitäten un technisch Instituten in Sweden, Däänmark, Finnland, Iesland un Norwegen as ok dat Karolinska Institutet in Stockholm
  • Inhebber vun vergliekbor Lehrstöhl vun mindst söss wiedere Universitäten oder Technischen Hoochscholen - de Utwahl maakt de Akademie vun de Wetenschapen, so dat en bruukbor Streen över verscheeden Länner un Fackrebeeden dor is.
  • anner Wetenschapler, de de Akademie för geeignet hollt.

De anschreven Personen hemm dat Recht, bit to'n 1. Februar Vörslääg bi dat Nobelkomitee hentostüern. Ofschons völ Kandidaten mehrfack vörslahn wurrn, beleep sück de Antall vun de Nomineeren in de letzt Johren up ruch weg 250 bit 350 pro Johr.

Dat Nobelkomitee, dat in de letzt Johren dör außerordentlich Liddmaaten mit glieker Stimmrecht vergröttert wurr, bestimmt fiev Liddmaaten, de in dat Fröhjohr un Sömmer de Nomineeren sichten un mit Hülp vun unafhängig Experten prüfen. Dat Komitee beslutt in' fröhen Harvst sien Empfehlungen an de Akademie, de Anfang Oktober över de Vörslääg afstimmt. De Akademie kann den Pries an een, twee oder dree Personen verleehn un gifft hör Entscheeden, de endgültig un ahn Inspröökmögelkeit is, an de Priesdräger un de Presse wieder. Informatschonen över de Nomineeren, de Prüfungen un Meinungen den Pries bedrapend wurrn för 50 Johr geheim hollen.

Nobelkomitee för Physik

Dat Nobelkomitee för Physik vun de Königlich Sweedsch Akademie vun de Wetenschapen hebbt 2010 anhörrt:[1]

  • Ingemar Lundström, Perfesser för Anwendt Physik, Vörsitter
  • Lars Bergström, Perfesser för Theoretische Physik, Sekretär
  • Lars Brink, Perfesser för Theoretische Deelkenphysik
  • Anne L’Huillier, Perfessersche för Atomphysik
  • Börje Johansson, Perfesser för de Physik bun kondenseerte Materie
  • Björn Jonso, Perfesser för Fundamentale Physik .
Other Languages
беларуская (тарашкевіца)‎: Нобэлеўская прэмія ў галіне фізыкі
Bahasa Indonesia: Nobel Fisika
Lëtzebuergesch: Nobelpräis fir Physik
norsk nynorsk: Nobelprisen i fysikk
português: Nobel de Física
srpskohrvatski / српскохрватски: Nobelova nagrada za fiziku
oʻzbekcha/ўзбекча: Fizika boʻyicha Nobel mukofoti
Tiếng Việt: Giải Nobel Vật lý