ब्रुनेई
English: Brunei

ब्रुनेई
Negara Brunei Darussalam
بروني دارالسلام
ब्रुनेईचे राज्य
ब्रुनेईचा ध्वजब्रुनेईचे चिन्ह
ध्वजचिन्ह
राष्ट्रगीत: अल्ला पेलिहराकन सुलतान
ब्रुनेईचे स्थान
ब्रुनेईचे जागतिक नकाशावरील स्थान
राजधानी
(व सर्वात मोठे शहर)
बंदर सेरी बेगवान
अधिकृत भाषाब्रुनेई मलाय
सरकार
 - राष्ट्रप्रमुखहसनल बोल्किया अथवा सुलतान हसनल बोलकेह (सुलतान)
महत्त्वपूर्ण घटना
 - स्वातंत्र्य दिवसजानेवारी १, १९८४ (ब्रिटिश नियंत्रणातून) 
क्षेत्रफळ
 - एकूण५,७६५ किमी (१७२वा क्रमांक)
 - पाणी (%)८.६
लोकसंख्या
 - २००९३,८८,१९० (१७५वा क्रमांक)
 - घनता६७.३/किमी²
वार्षिक सकल उत्पन्न (पीपीपी)
 - एकूण१०.१९९ अब्ज अमेरिकन डॉलर (१३८वा क्रमांक)
 - वार्षिक दरडोई उत्पन्न२४,८२६ अमेरिकन डॉलर (२६वा क्रमांक)
राष्ट्रीय चलनब्रुनेई डॉलर (BND)
आंतरराष्ट्रीय कालविभागयूटीसी +८.१
आय.एस.ओ. ३१६६-१BN
आंतरजाल प्रत्यय.bn
आंतरराष्ट्रीय दूरध्वनी क्रमांक६७३
राष्ट्र_नकाशा


ब्रुनेई दारुस्सलाम (अधिकृत नाव: मलाय:Negara Brunei Darussalam) हा आग्नेय आशियातील बोर्निओ बेटाच्या उत्तर किनाऱ्यास वसलेला देश आहे. दक्षिण चिनी समुद्राकडेने असणाऱ्या समुद्रकिनारपट्टीखेरीज इअतर सर्व बाजूंनी हा देश मलेशियाच्या सारावाक राज्याने वेढलेला आहे. किंबहुना सारावाक राज्यामधील लिंबांग प्रदेशामुळे ब्रुनेई भूराजकीयदृष्ट्या दोन भागांमध्ये विभागला गेला आहे.

इतिहास

इ.स. ५१८ पासूनच ब्रुनाईचे चिनी व्यापाऱ्यांशी संबंध होते. ७ व्या ते १३ व्या शतकांच्या दरम्यान सुमात्राबेटाच्या श्रीविजय राजघराण्याची आणि जावा बेटातील मजापहित राजघराण्याची सत्ता ब्रुनाईवर होती. १५ व्या शतकात या राजघराण्यांचा अस्त झाला. ब्रुनाईचं मोठय़ा प्रमाणावर इस्लामीकरण होत गेलं, सुलतानशाही स्थापन झाली आणि युरोपिय सत्ता येईपर्यंत ती टिकून राहिली.

युरोपीय सत्ता

पोर्तुगीज, डच, स्पॅनिश येथे आले. त्यांनी केलेल्या आक्रमणांमुळे एकोणिसाव्या शतकाच्या प्रारंभी सुलतानाची सत्ता सारायाक लगतच्या काही भागापुरतीच मर्यादित राहिली. इ.स. १८९८ ते इ.स. १९५९ या ६० वर्षांत सुलतानाचं स्थान दुय्यम बनले. इ.स. १९३१ च्या सुमारास या डोंगराळ भूप्रदेशात खनिज तेल उत्पादनास सुरुवात झाली. पाठोपाठ दुसरे महायुद्ध झाले. या भूप्रदेशावर जपानने विजय मिळवला. युद्ध संपताच या भूप्रदेशावर ऑस्ट्रेलियाने ताबा घेतला. ब्रिटिश नागरी प्रशासनाची सुरुवात झाली. परंतु इ.स. १९५९ च्या सुमारास पुन्हा सुलतानाचं निर्विवाद वर्चस्व इथे प्रस्थापित झाले.

Other Languages
Acèh: Brunai
адыгабзэ: Бруней
Afrikaans: Broenei
Alemannisch: Brunei
አማርኛ: ብሩናይ
aragonés: Brunei
Ænglisc: Brunei
العربية: بروناي
مصرى: بروناى
অসমীয়া: ব্ৰুণেই
asturianu: Brunéi
azərbaycanca: Bruney
تۆرکجه: برونئی
башҡортса: Бруней
Boarisch: Brunei
žemaitėška: Bruniejos
Bikol Central: Brunei
беларуская: Бруней
беларуская (тарашкевіца)‎: Брунэй
български: Бруней
भोजपुरी: ब्रुनेई
Banjar: Brunai
বাংলা: ব্রুনাই
བོད་ཡིག: བྷི་རུ་ནི།
বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী: ব্রুনাই
brezhoneg: Brunei
bosanski: Brunej
ᨅᨔ ᨕᨘᨁᨗ: Brunei
буряад: Брүнэй
català: Brunei
Chavacano de Zamboanga: Brunei
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Ùng-lài
нохчийн: Бруней
Cebuano: Brunei
کوردی: بروونای
qırımtatarca: Bruney
čeština: Brunej
kaszëbsczi: Brunei
Чӑвашла: Бруней
Cymraeg: Brwnei
dansk: Brunei
Deutsch: Brunei
Zazaki: Bruney
dolnoserbski: Brunei
डोटेली: ब्रुनाई
ދިވެހިބަސް: ބުރުނައީ
Ελληνικά: Μπρουνέι
English: Brunei
Esperanto: Brunejo
español: Brunéi
eesti: Brunei
euskara: Brunei
فارسی: برونئی
suomi: Brunei
føroyskt: Brunei
français: Brunei
arpetan: Bruneyi
Nordfriisk: Bruunei
Frysk: Brûnei
Gaeilge: Brúiné
Gagauz: Bruney
Gàidhlig: Brùnaigh
galego: Brunei
Avañe'ẽ: Mburunéi
गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni: ब्रुनेई
Bahasa Hulontalo: Brunei Darussalam
ગુજરાતી: બ્રુનેઈ
Gaelg: Brunei
Hausa: Brunei
客家語/Hak-kâ-ngî: Vùn-lòi
Hawaiʻi: Brunei
עברית: ברוניי
हिन्दी: ब्रुनेई
Fiji Hindi: Brunei
hrvatski: Brunej
hornjoserbsce: Brunei
Kreyòl ayisyen: Brouney
magyar: Brunei
հայերեն: Բրունեյ
interlingua: Brunei
Bahasa Indonesia: Brunei Darussalam
Interlingue: Brunei
Iñupiak: Brunei
Ilokano: Brunei
Ido: Brunei
íslenska: Brúnei
italiano: Brunei
日本語: ブルネイ
Patois: Brunai
ქართული: ბრუნეი
Qaraqalpaqsha: Bruney
Taqbaylit: Brunei
Kongo: Brunei
Gĩkũyũ: Brunei
қазақша: Бруней
ភាសាខ្មែរ: ប៊្រុយណេ
ಕನ್ನಡ: ಬ್ರುನೈ
한국어: 브루나이
Ripoarisch: Brunei
kurdî: Brûney
коми: Бруней
kernowek: Bruney
Кыргызча: Бруней
Latina: Bruneium
Lëtzebuergesch: Brunei
Lingua Franca Nova: Brune
Limburgs: Brunei
Ligure: Brunei
lumbaart: Brunei
lingála: Brunei
lietuvių: Brunėjus
latviešu: Bruneja
मैथिली: ब्रुनेई
Basa Banyumasan: Brunei
Malagasy: Boroney
Māori: Poronai
Minangkabau: Brunei
македонски: Брунеј
മലയാളം: ബ്രൂണൈ
монгол: Бруней
Bahasa Melayu: Brunei
Malti: Brunej
Mirandés: Brunei
မြန်မာဘာသာ: ဘရူနိုင်းနိုင်ငံ
مازِرونی: برونئی
Dorerin Naoero: Brunei
Nāhuatl: Brunei
Napulitano: Brunei
Plattdüütsch: Brunei
नेपाली: ब्रुनाई
नेपाल भाषा: ब्रुनाइ
Nederlands: Brunei
norsk nynorsk: Brunei
norsk: Brunei
Novial: Brunei
Chi-Chewa: Brunei
occitan: Brunei
Livvinkarjala: Brunei
Oromoo: Birunaay
ଓଡ଼ିଆ: ବୃନେଇ
Ирон: Бруней
ਪੰਜਾਬੀ: ਬਰੂਨਾਈ
Kapampangan: Brunei
Papiamentu: Brunei
Picard: Brunei
पालि: ब्रूनै
Norfuk / Pitkern: Bruunii
polski: Brunei
Piemontèis: Brunei
پنجابی: برونائی
Ποντιακά: Μπρουνέιν
پښتو: برونای
português: Brunei
Runa Simi: Bruniy
rumantsch: Brunei
română: Brunei
русский: Бруней
русиньскый: Бруней
Kinyarwanda: Buruneyi
संस्कृतम्: ब्रूनै
саха тыла: Бруней
ᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤ: ᱵᱨᱩᱱᱟᱭ
sicilianu: Brunei
Scots: Brunei
سنڌي: برونائي
davvisámegiella: Brunei
Sängö: Brunêi
srpskohrvatski / српскохрватски: Brunej
සිංහල: බෲනායි
Simple English: Brunei
slovenčina: Brunej
slovenščina: Brunej
chiShona: Brunei
Soomaaliga: Barunay
shqip: Brunei
српски / srpski: Брунеј
SiSwati: IBhruneyi
Seeltersk: Brunei
Sunda: Brunéi
svenska: Brunei
Kiswahili: Brunei
ślůnski: Brunei
தமிழ்: புரூணை
తెలుగు: బ్రూనై
tetun: Brunei
тоҷикӣ: Бруней
Türkmençe: Bruneý
Tagalog: Brunei
Tok Pisin: Brunai
Türkçe: Brunei
Xitsonga: Brunei
татарча/tatarça: Бруней
chiTumbuka: Brunei
удмурт: Бруней
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: برۇنېي
українська: Бруней
اردو: برونائی
oʻzbekcha/ўзбекча: Bruney
vèneto: Brunei
vepsän kel’: Brunei
Tiếng Việt: Brunei
Volapük: Brunän
Winaray: Brunei
吴语: 文莱
მარგალური: ბრუნეი
ייִדיש: ברוניי
Yorùbá: Brunei
Vahcuengh: Vwnzlaiz
Zeêuws: Brunei
中文: 汶莱
文言: 汶萊
Bân-lâm-gú: Brunei
粵語: 汶萊