Kuba

Republika ti Kuba
República de Cuba  (Espaniol)
Lima a horisontal a baras: tallo nga asul ken dua apuraw. Maya a nalabbaga nga ekuilateral a trianggulo it kanigid ti wagayway, a naabbonganna bassit dagiti baras, nga addaan ti maysa a puraw a naungtuan ti lima a bituen iti tengnga ti tranggulo.
Wagayway
Maysa a kalasag iti sango dagiti ruprupa a nabalangatan babaen ti Prigio a gorro, nga amin ket nasuportaran babaen ti sanga ti diraan ken laurel a balangat
Eskudo
Napili a pagsasao: Patria o Muerte (iti Espaniol)
"Pagilian wenno Patay"
[1]
Nailian a kanta: La Bayamesa
Kanta ti Bayamo [2]
Politikal a mapa ti rehion ti Karibe nga addaan ti Kuba iti nalabbaga. Ti naisengngat ket agiparparang ti mapa iti lubong nga addaan dagiti kangrunaan nga igid ti mapa ket naparaigidan.
Kasasaadkliente nga estado iti Estados Unidos
Kapitolio
ken kadakkelan a siudad
Opisial a sasaoEspaniol
Grupgrupo ti etniko 65.1% Puraw, 10.1% Aprikano, 24.8% Mulato ken Mestiso[3]
Nagan dagiti umiliKubano
Gobierno

Unitario a republika,

Sosialista nga estado
• Presidenta ken Primero
Miguel Díaz-Canel
• Umuna a Bise Presidente
J. R. M. Ventura
• Umuna a Sekretario iti Partido Komunista
Raúl Castro
• Presidente ti Nailian a Gimong
Ricardo Alarcón
Pannakawayawayas manipud iti Espania/Estados Unidos
• Nairangarang
Oktubre 10, 1868
manipud iti Espania
• Nairangarang ti Republika
Mayo 20, 1902
manipud iti Estados Unidos
• Rebolusion ti Kuba
Enero 1, 1959
Kalawa
• Dagup
109,884 km2 (42,426 sq mi) (Maika-105)
• Danum (%)
negligible[4]
Populasion
• Karkulo idi 2010
11,241,894[4] (Maika-73)
• senso idi 2002
11,177,743[4]
• Densidad
102.3/km2 (265.0/sq mi) (Maika-106)
GDP (PPP)Karkulo ti 2010
• Dagup
$114.1 bilion (Maika-63)
• Tunggal maysa a tao
$9,900 (Maika-86)
GDP (nominal)Karkulo ti 2010
• Dagup
$57.49 bilion[3] (Maika-68)
• Tunggal maysa a tao
$5,100[3][4][5] (Maika-90)
Gini (2000)38.0[6]
kalalainganna
HDI (2013)steady 0.815[7]
nangato unay · Maika-44
KuartaPisos ti Kuba(CUP)
Mabaliwan a pisos ti KUba[8] (CUC)
Sona ti orasCST (UTC−5)
• Kalgaw (DST)
CDT (UTC−4)
Agmaneho itikanawan
Kodigo ti panagtawag+53
Kodigo ti ISO 3166CU
TLD ti internet.cu

Ti Kuba, opisial a ti Republika ti Kuba, (Dengngeni/ˈkjuːbə/; Espaniol: República de Cuba, panangibalikas: [reˈpuβlika ðe ˈkuβa] ( denggen)) ket maysa nga isla a pagilian idiay Karibe. Ti pagilian iti Kuba ket buklenna ti kangrunaan nga isla iti Kuba, ti Isla de la Juventud, ken dagiti nadumaduma a purpuro. Ti Havana ket isu ti kadakkelan a siudad idiay Kubá ken ti kapitolio iti daytoy a pagilian. Ti Santiago de Cuba ket isu ti maikadua a kadakkelan a siudad.[9][10] Iti amianan ti Kuba ket naisanglad ti Estado Unidos (90 a milia ti kaadayona) ken ti Bahamas, Mehiko ket addaan iti laud, ti Is-isla ti Cayman ken Hamaika ket adda iti abagatan, ken Haiti ken ti Dominikano a Republika ket adda iti abagatan a daya.

Idi 1492, Christopher Columbus ket simmanglad ken tinuntonna ti isla a tattan ket tagikuaen ti Kubá, para iti Pagarian iti Espania. Ti Kuba ket nagtalinaed a teritorio iti Espania aginggana idi nagpatingga ti Espania–Amerikano a Gubat idi 1898, ekn nakaala ti pormal a panakawayawaya manipud iti Estados Unidos idi 1902. Ti maysa a narukop a demokrasia, a kaaduan nga iturayan dagiti radikal a politika ket rimsua, a pinatangken babaen ti Kubano a batay-linteg iti 1940, ngem daytoy ket napernekan idi 1952 babaen ti dati a presidente a ni Fulgencio Batista, ken naipatakder ti maysa nga autoritario turay, a daytoy ket nagpaadu kadagiti kadaksan, panagpasardeng kadagit politika ken panagpalad kadagiti pagalagadan ti ekomonia.[11][12] ni Batista ket kanungpalan a naikkat idi Enero 1959 babaen ti Hulio 26 a tignay, ken ti maysa a baro nga administrasion ket naipatakder babaen ni Fidel Castro, a babaen idi 1965 ket nagbalin a ti maysa a partido nga estado babaen ti napaungar a ti Partido Komunista ti Kuba, nga agturturay pay laeng iti tatta nga aldaw.

Ti Kuba ket pagtaengan ti sumurok a 11 a riwriw a tattao ken isu daytoy ti kaaduan ti populasion nga isla a pagilian idiay Karibe, ken isu pay ti kadakkelan babaen ti kalawa ti lugar. Dagiti tattao, kultura, ken dagiti tinawtawid ket nakaala manipud kadagiti nadumaduma a nagtaudan, a kas kadagiti aborihinal a Taíno ken Ciboney a tattao, ti panawen iti Espaniol a kolonialismo, ti pinakayammo iti Aprikano a tagtagabu ken ti kinaasidegna iti Estados unidos.

Ti Kuba ket addaan ti 99.8% a bilang dagiti makabasa ken makasurat,[3][13] ti nababa a bilang dagiti panakatay ti maladaga ngem dagiti dadduma a naparang-ay a pagilian,[14] ken ti natimbengan a panagnamnama ti biag iti 77.64.[3] Idi 2006, ti Kubá ket isu laeng ti agmaymaysa a pagilian a nakasabat ti WWF a panagilawlawag iti nasaranay a panagrangrang-ay; nga addaan ti maysa a ekolohikal a tugot iti basbassit ngem 1.8 hektarea tunggal maysa a tao ken maysa a Pagsurotan ti Panagrangrang-ay ti Nagtagitaon iti sumurok a 0.8 para iti 2007.[15]

Other Languages
Acèh: Kuba
Адыгэбзэ: Кубэ
Afrikaans: Kuba
Alemannisch: Kuba
አማርኛ: ኩባ
Ænglisc: Cūba
العربية: كوبا
aragonés: Cuba
arpetan: Cuba
asturianu: Cuba
Avañe'ẽ: Kúva
Aymar aru: Kuba
azərbaycanca: Kuba
تۆرکجه: کوبا
bamanankan: Kuba
বাংলা: কিউবা
Bân-lâm-gú: Cuba
башҡортса: Куба
беларуская: Куба
беларуская (тарашкевіца)‎: Куба
भोजपुरी: क्यूबा
Bikol Central: Kuba
български: Куба
Boarisch: Cuba
བོད་ཡིག: ཀུ་བ།
bosanski: Kuba
brezhoneg: Kuba
буряад: Куба
català: Cuba
Чӑвашла: Куба
Cebuano: Cuba
čeština: Kuba
Chavacano de Zamboanga: Cuba
chiShona: Cuba
Cymraeg: Ciwba
dansk: Cuba
davvisámegiella: Cuba
Deitsch: Kubaa
Deutsch: Kuba
ދިވެހިބަސް: ކިއުބާ
dolnoserbski: Kuba
eesti: Kuuba
Ελληνικά: Κούβα
English: Cuba
эрзянь: Куба
español: Cuba
Esperanto: Kubo
estremeñu: Cuba
euskara: Kuba
eʋegbe: Cuba
فارسی: کوبا
Fiji Hindi: Cuba
føroyskt: Kuba
français: Cuba
Frysk: Kuba
Gaeilge: Cúba
Gaelg: Yn Choobey
Gagauz: Kuba
Gàidhlig: Cùba
galego: Cuba
贛語: 古巴
गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni: क्युबा
客家語/Hak-kâ-ngî: Cuba
한국어: 쿠바
հայերեն: Կուբա
हिन्दी: क्यूबा
hornjoserbsce: Kuba
hrvatski: Kuba
Ido: Kuba
বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী: কিউবা
Bahasa Indonesia: Kuba
interlingua: Cuba
Interlingue: Cuba
ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ/inuktitut: ᖂᐹ/quupaa
Ирон: Кубæ
íslenska: Kúba
italiano: Cuba
עברית: קובה
Basa Jawa: Kuba
ಕನ್ನಡ: ಕ್ಯೂಬಾ
Kapampangan: Cuba
ქართული: კუბა
қазақша: Куба
kernowek: Kuba
Kinyarwanda: Kiba
Kiswahili: Kuba
коми: Куба
Kreyòl ayisyen: Kiba
kurdî: Kûba
Кыргызча: Куба
кырык мары: Куба
Ladino: Kuba
лезги: Куба
لۊری شومالی: کۊبا
Latina: Cuba
latviešu: Kuba
Lëtzebuergesch: Kuba
lietuvių: Kuba
Ligure: Cuba
Limburgs: Cuba
lingála: Kuba
Livvinkarjala: Kuba
la .lojban.: kubas
lumbaart: Cuba
magyar: Kuba
मैथिली: क्युबा
македонски: Куба
Malagasy: Kioba
മലയാളം: ക്യൂബ
Malti: Kuba
मराठी: क्यूबा
მარგალური: კუბა
مصرى: كوبا
مازِرونی: کوبا
Bahasa Melayu: Cuba
Baso Minangkabau: Kuba
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Cuba
Mirandés: Cuba
монгол: Куба
မြန်မာဘာသာ: ကျူးဘားနိုင်ငံ
Dorerin Naoero: Kiuba
Nederlands: Cuba (land)
Nedersaksies: Kuba
नेपाली: क्युबा
नेपाल भाषा: क्युबा
日本語: キューバ
нохчийн: Куба
Nordfriisk: Kuuba
Norfuk / Pitkern: Kyuuba
norsk: Cuba
norsk nynorsk: Cuba
Novial: Kuba
occitan: Cuba
олык марий: Куба
ଓଡ଼ିଆ: କ୍ୟୁବା
Oromoo: Kuubaa
oʻzbekcha/ўзбекча: Kuba
ਪੰਜਾਬੀ: ਕਿਊਬਾ
पालि: क्यूबा
Pangasinan: Cuba
پنجابی: کیوبا
Papiamentu: Cuba
پښتو: کیوبا
Patois: Kyuuba
ភាសាខ្មែរ: គុយបា
Piemontèis: Cuba
Plattdüütsch: Kuba
polski: Kuba
português: Cuba
Qaraqalpaqsha: Kuba
qırımtatarca: Kuba
română: Cuba
Romani: Kuba
Runa Simi: Kuwa
русиньскый: Куба
русский: Куба
саха тыла: Куба (дойду)
ᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤ: ᱠᱤᱣᱵᱟ
संस्कृतम्: क्यूबा
sardu: Cuba
Scots: Cuba
Seeltersk: Kuba
shqip: Kuba
sicilianu: Cubba
සිංහල: කියුබාව
Simple English: Cuba
سنڌي: ڪيوبا
SiSwati: IKhuyubha
slovenčina: Kuba
slovenščina: Kuba
ślůnski: Kuba
Soomaaliga: Kuuba
کوردی: کووبا
Sranantongo: Cuba
српски / srpski: Куба
srpskohrvatski / српскохрватски: Kuba
Basa Sunda: Kuba
suomi: Kuuba
svenska: Kuba
Tagalog: Cuba
தமிழ்: கியூபா
Taqbaylit: Kuba
tarandíne: Cuba
татарча/tatarça: Куба
తెలుగు: క్యూబా
tetun: Kuba
тоҷикӣ: Куба
Türkçe: Küba
Türkmençe: Kuba
Twi: Cuba
українська: Куба
اردو: کیوبا
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: كۇبا
Vahcuengh: Gujbah
vèneto: Cuba
vepsän kel’: Kuba
Tiếng Việt: Cuba
Volapük: Kubeän
Võro: Kuuba
walon: Couba
文言: 古巴
Winaray: Cuba
Wolof: Kubaa
吴语: 古巴
ייִדיש: קובא
Yorùbá: Kúbà
粵語: 古巴
Zazaki: Kuba
Zeêuws: Cuba
žemaitėška: Kuba
中文: 古巴
डोटेली: क्युबा
ГӀалгӀай: Куба
Kabɩyɛ: Kuubaa
Lingua Franca Nova: Cuba