Հարավային Կորեա
English: South Korea

HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Կորեա (այլ կիրառումներ)
Կորեայի Հանրապետություն
대한민국
Daehan Minguk
Հարավային Կորեա դրոշ
Դրոշ
Հարավային Կորեա Emblem
Զինանշան
Նշանաբան՝

"홍익인간" ("弘益人間")
"Հայրենասիրական երգ"[1]
Ազգային օրհներգ՝

"애국가" ("愛國歌")
"Էգուկա"
"Հայրենասիրական երգ"

Հարավային Կորեա դիրքը
ՄայրաքաղաքLogo of Seoul, South Korea.svg Սեուլ
Ամենամեծ քաղաք Սեուլ
Պաշտոնական լեզու Կորեերեն[2]
Էթնիկ խմբեր  Գերակշռող կորեացիներ: Ոչ պաշտոնական տվյալներ[3]
Կառավարում Ունիտար նախագահական
սահմանադրական հանրապետություն
 -  Նախագահ Մուն Ջեին
 -  Վարչապետ Լի Նագյոն
 -  Ազգային Ժողովի նախագահ Չոն Սե Գյուն
 -  Գերագույն դատարանի նախագահ Յան Սին Տխե
Պատմություն
 -  Թագավորություն Հոկտեմբերի 3, մ. թ. ա. 2333 
 -  Վիմանա մ. թ. ա. 194 
 -  Երեք
Թագավորություններ
մ. թ. ա. 18 
 -  Հյուսիս-սարավ թագավորություններ 698 
 -  Միավորում Գորյո դինաստիայի կողմից 936 
 -  Չոսոն Հուլիսի 17, 1392 
 -  Կորեական
կայսրություն
Հոկտեմբերի 12, 1897 
 -  Ճապոնա-Կորեական միավորում Օգոստոսի 29, 1910 
 -  Մարտի 1-ի շարժում Մարտի 1, 1919 
 -  Ջրային (%) 0.3 (301 km2 / 116 mi2)
Բնակչություն
 -  2017 նախահաշիվը Green Arrow Up Darker.svg51,446,201[4]  (27-րդ)
ՀՆԱ (ԳՀ) 2019 գնահատում
 -  Ընդհանուր $2.241 տրիլիոն[5] (14-րդ)
 -  Մեկ շնչի հաշվով $43,212[5] (29-րդ)
ՀՆԱ (անվանական) 2019 գնահատում
 -  Ընդհանուր $1.699 տրիլիոն[5] (11th)
 -  Մեկ շնչի հաշվով $32,766[5] (28-րդ)
Ջինի (2016) 35.7 (93-րդ)
ՄԶՀ (2017) 0.903 (22th)
Արժույթ (₩) (KRW)
Ժամային գոտի (ՀԿԺ+9)
Ազգային դոմեն .kr
Հեռախոսային կոդ ++82

Հարավային Կորեա, պաշտոնապես՝ Կորեայի Հանրապետություն[6][7] (կորեերեն՝ 한국 Տեհանմինգուկ, պաշտոնական անվանումը՝ Կորեայի Հանրապետություն[8]), հանրապետություն Արևելյան Ասիայում[9][10][11][12]:

Ըստ 2017 թվականի մարդահամարի տվյալների՝ Հարավային Կորեայի բնակչությունը կազմում է 51 միլիոն մարդ[13]։ Ընդհանուր հաշվով՝ պետության մակերեսը կազմում է 100 210 հազար կմ²[14]։ Այս ցուցանիշով Հարավային Կորեան աշխարհում զբաղեցնում է 107-րդ հորիզոնականը։ Պետական լեզուն է կորեերենը, որով խոսում են ավելի քան 77 միլիոն մարդ[15]։ Մայրաքաղաքը Սեուլ քաղաքն է[16][17]։

Ունիտար պետություն, նախագահական հանրապետություն: 2017 թվականի մայիսի 10-ից երկրի նախագահն է Մուն Ջեինը, որն ընտրվել է 2017 թվականի ընտրություններին: Հարավային Կորեան վարչականորեն բաժանված է 16 վարչական միավորների, այդ թվում՝ 9 նահանգների և 7 քաղաքների[18]։

Տեղակայված է Կորեական թերակղզու հարավային հատվածում: Ցամաքային սահման ունի Հյուսիսային Կորեայի հետ և ջրային սահման՝ Ճապոնիայի հետ: Արևմուտքում երկիրը ողովում է Դեղին ծովով, արևելքից՝ Ճապոնական ծովով, իսկ հարավից՝ Կորեական նեղուցով և Արևելաչինական ծովով:

Կորեայի Հանրապետության բնակչության 96%-ը կազմում են կորեացիները: Պետության բնակչության ավելի քան 65%-ը անկրոն են, հիմնական կրոններն են՝ բուդդայականությունը և քրիստոնեությունը: Արդյունաբերական պետություն զարգացած տնտեսությամբ: 2018 թվականի տվյալների համաձայն՝ Հարավային Կորեայի ՀԱՀ-ը կազմել է 2,137 տրիլիոն ԱՄՆ դոլար: Ազգային արժույթը հարավկորեական վոնան է[19][20][21][22]:

Կորեական պետականությունը իր պատմությունը սկսել է մ. թ. ա. IV-III դարերից: Ըստ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի արդյունքների՝ Կորեան, որը առաջ գտնվում էր Ճապոնական կայսրության տիրապետության տակ, բաժանվել էր հյուսիսային մասի, որը անցել էր ԽՍՀՄ-ի տնօրինության տակ, և հարավային մասի, որը վերահսկվում էր ԱՄՆ-ի կողմից: Կորեայի Հանրապետությունը հիմնադրվել է 1948 թվականի օգոստոսի 15-ին ամերիկյան գոտու սահմաններում, որից հետո սեպտեմբերի 9-ին խորհրդային գոտում հռչակվել էր Կորեայի Ժողովրդա-Դեմոկրատական Հանրապետությունը: Դրան հաջորդող Կորեական պատերազմը (1950-1953) ամրացրել է երկրի բաժանումը[23]
:

Բովանդակություն

Other Languages
Afrikaans: Suid-Korea
Alemannisch: Südkorea
አማርኛ: ደቡብ ኮርያ
aragonés: Coreya d'o Sud
Ænglisc: Sūþcorēa
asturianu: Corea del Sur
azərbaycanca: Cənubi Koreya
تۆرکجه: جنوبی کوره
башҡортса: Көньяҡ Корея
Boarisch: Sidkorea
žemaitėška: Pėitū Kuoriejė
Bikol Central: Sur nin Korea
беларуская: Паўднёвая Карэя
беларуская (тарашкевіца)‎: Рэспубліка Карэя
български: Южна Корея
Bislama: Saot Koria
বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী: খা কোরিয়া
brezhoneg: Republik Korea
bosanski: Južna Koreja
ᨅᨔ ᨕᨘᨁᨗ: Korea Selatan
català: Corea del Sud
Chavacano de Zamboanga: Corea del Sur
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Dâi-hàng Mìng-guók
нохчийн: Къилба Корей
qırımtatarca: Cenübiy Koreya
čeština: Jižní Korea
kaszëbsczi: Repùblika Kòreji
словѣньскъ / ⰔⰎⰑⰂⰡⰐⰠⰔⰍⰟ: Корєꙗ Димократїꙗ
Cymraeg: De Corea
dansk: Sydkorea
Deutsch: Südkorea
dolnoserbski: Pódpołdnjowa Koreja
ދިވެހިބަސް: ދެކުނު ކޮރެއާ
eʋegbe: South Korea
Ελληνικά: Νότια Κορέα
English: South Korea
Esperanto: Sud-Koreio
español: Corea del Sur
euskara: Hego Korea
estremeñu: Corea del Sul
فارسی: کره جنوبی
føroyskt: Suðurkorea
français: Corée du Sud
arpetan: Corê du Sud
Nordfriisk: Süüdkorea
贛語: 韓國
kriyòl gwiyannen: Koré di Sid
Gàidhlig: Coirèa a Deas
galego: Corea do Sur
Avañe'ẽ: Ñemby Koréa
गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni: दक्षिण कोरिया
客家語/Hak-kâ-ngî: Thai-hòn Mìn-koet
Hawaiʻi: Kōlea Hema
Fiji Hindi: South Korea
hrvatski: Južna Koreja
hornjoserbsce: Južna Koreja
Kreyòl ayisyen: Kore disid
magyar: Dél-Korea
interlingua: Corea del Sud
Bahasa Indonesia: Korea Selatan
Interlingue: Sud-Korea
Iñupiak: Natiq Korea
íslenska: Suður-Kórea
italiano: Corea del Sud
日本語: 大韓民国
Patois: Sout Koria
la .lojban.: snanu zei .xanguk
Qaraqalpaqsha: Koreya Respublikası
Taqbaylit: Kurya n Wenẓul
Gĩkũyũ: South Korea
kalaallisut: Korea Kujalleq
ភាសាខ្មែរ: កូរ៉េខាងត្បូង
한국어: 대한민국
къарачай-малкъар: Корея Республика
kernowek: Korea Dhyhow
Кыргызча: Түштүк Корея
Lëtzebuergesch: Republik Korea
Lingua Franca Nova: Corea Sude
Limburgs: Zuud-Korea
Ligure: Corea do Sud
lumbaart: Curea del Süd
lingála: Koré ya Súdi
لۊری شومالی: کورٱ هارگٱ
lietuvių: Pietų Korėja
latviešu: Dienvidkoreja
Malagasy: Korea Atsimo
олык марий: Кечывалвел Корей
Minangkabau: Korea Salatan
македонски: Јужна Кореја
Bahasa Melayu: Korea Selatan
مازِرونی: جنوبی کره
Dorerin Naoero: Ripubrikin Korea
Napulitano: Corea d''o Sud
Plattdüütsch: Süüdkorea
Nedersaksies: Zuud-Korea
नेपाल भाषा: दक्षिण कोरिया
Nederlands: Zuid-Korea
norsk nynorsk: Sør-Korea
norsk: Sør-Korea
Novial: Sud Korea
Nouormand: Corée du Sud
Livvinkarjala: Suvi-Korea
Kapampangan: Mauling Korea
Papiamentu: Sur Korea
Norfuk / Pitkern: Sowth Koriya
Piemontèis: Coréa dël Sud
پنجابی: دکھنی کوریا
português: Coreia do Sul
Runa Simi: Tayhan Republika
rumantsch: Corea dal Sid
romani čhib: Sudutni Koreya
română: Coreea de Sud
tarandíne: Coree d'u Sud
русиньскый: Южна Корея
संस्कृतम्: दक्षिणकोरिया
ᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤ: ᱠᱚᱧᱮ ᱠᱳᱨᱤᱭᱟ
sicilianu: Corea dû Sud
davvisámegiella: Lulli-Korea
srpskohrvatski / српскохрватски: Južna Koreja
Simple English: South Korea
slovenščina: Južna Koreja
Gagana Samoa: Kolea i Saute
chiShona: South Korea
Soomaaliga: Koonfur Kuuriya
српски / srpski: Јужна Кореја
svenska: Sydkorea
Kiswahili: Korea Kusini
Sakizaya: Korea, south
ትግርኛ: ደቡብ ኮርያ
Tagalog: Timog Korea
Tok Pisin: Saut Koria
Türkçe: Güney Kore
Xitsonga: Korea Dzonga
татарча/tatarça: Көньяк Корея
chiTumbuka: South Korea
тыва дыл: Мурнуу Корея
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: كورىيە
українська: Південна Корея
oʻzbekcha/ўзбекча: Koreya Respublikasi
vèneto: Corea del Sud
vepsän kel’: Korejan Tazovaldkund
Tiếng Việt: Hàn Quốc
West-Vlams: Zuud-Korea
吴语: 大韩民国
მარგალური: ობჟათე კორეა
ייִדיש: דרום קארעע
Vahcuengh: Hanzgoz
Zeêuws: Zuud-Korea
中文: 大韩民国
文言: 大韓民國
Bân-lâm-gú: Tāi-hân Bîn-kok
粵語: 大韓民國