Telefoan

Ericsson syn earste telefoan fan bakelyt (1931)

In telefoan of tillefoan is in foarm fan telekommunikaasje wêrby't men troch it gebrûk fan twa apparaten dy't mei-inoar yn ferbining steane in petear fiere kin mei immen dy't oars te fier ôf is om mei te praten. Telefoanen kinne mei in snoer oansletten wêze op in netwurk (in 'fêste' telefoan), mar se kinne ek 'los' wêze. Sokke losse apparaten wurde mobile telefoans neamd. De telefoan waard yn 1876 útfûn troch Alexander Graham Bell.

Skiednis yn Fryslân

Foar de telefoan falle de grinzen fan it distrikt Ljouwert gear mei dy fan de provinsje Fryslân. Konsesjes foar in pleatslik net waarden yn 1882 oanfrege troch de Nederlânske Bell Maatskippij en yn 1883 ferliend oan de firma Ribbink van Bork yn Amsterdam foar 15 jier, yn 1900 waard it ferlinge.

De sintraalpost siet yn de begjinjierren op de souder fan de haadwacht, 1900 yn Telefoanburo Iewâl 55. Doe kaam oansluting op it ynterlokale net, wêrtrocht it tal abonnees hurd oprûn ( 1885:90, 1899:169, 1900:206 en 1910:645 ). It earste kantoar yn it ressort Ljouwert wie Berltsum (1907) en rillegau dêrnei folge Gytsjerk-Oentsjerk. It Ljouwerter net is ( mei dat fan 9 oare Nederlânske plakken) op 1 jannewaris 1919 oernomd troch it Ryk. Yn 1930 folge automatisearring mei de sintraalpost yn it Post- en Tillegraafkantoar op Twibaksmerk 25, de distriktsadministraasje siet op nûmer 27.

De measte lokale netten yn Fryslân binnne sûnttiids automatisearre. Ein 1957 kaam de administraasje yn gebou Twibaksmerk, hoeke Droevendal (arsjitekt P.de vries). Der wienen yn 1956 30.400 oanslutings, wêrfan 7150 op it lokale net Ljouwert. Yn dat jier waarden 20.500.000 lokale en 12.500.000 ynterlokale gesprekken fierd.

Other Languages
Afrikaans: Telefoon
Alemannisch: Telefon
አማርኛ: ስልክ
aragonés: Telefón
Ænglisc: Feorrspreca
العربية: هاتف
ܐܪܡܝܐ: ܙܥܘܩܐ
مصرى: تليفون
asturianu: Teléfonu
azərbaycanca: Telefon
تۆرکجه: تلفون
башҡортса: Телефон
žemaitėška: Tilipuons
беларуская: Тэлефон
беларуская (тарашкевіца)‎: Тэлефон
български: Телефон
भोजपुरी: टेलीफोन
বাংলা: টেলিফোন
brezhoneg: Pellgomz
bosanski: Telefon
català: Telèfon
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Diêng-uâ
нохчийн: Телефон
Tsetsêhestâhese: Aseéestsestôtse
Cymraeg: Ffôn
کوردی: تەلەفۆن
čeština: Telefon
Чӑвашла: Телефон
dansk: Telefon
Deutsch: Telefon
Thuɔŋjäŋ: Cɔ̈tmec
Zazaki: Têlefon
Ελληνικά: Τηλέφωνο
English: Telephone
Esperanto: Telefono
español: Teléfono
eesti: Telefon
euskara: Telefono
فارسی: تلفن
suomi: Puhelin
Võro: Telehvon
français: Téléphone
Gaeilge: Guthán
贛語: 電話
Gàidhlig: Fòn
galego: Teléfono
Avañe'ẽ: Pumbyry
Gaelg: Çhellvane
עברית: טלפון
हिन्दी: दूरभाष
Հայերեն: Հեռախոս
hrvatski: Telefon
Kreyòl ayisyen: Telefòn
interlingua: Telephono
Bahasa Indonesia: Telepon
Interlingue: Telefon
ייִדיש: טעלעפאן
Iñupiak: Uqautitaun
íslenska: Sími
italiano: Telefono
日本語: 電話機
Patois: Telifuon
la .lojban.: fonxa
Basa Jawa: Tilpun
ქართული: ტელეფონი
Кыргызча: Телефон
қазақша: Телефон
kalaallisut: Oqarasuaat
ភាសាខ្មែរ: ទូរស័ព្ទ
ಕನ್ನಡ: ದೂರವಾಣಿ
한국어: 전화
къарачай-малкъар: Телефон
कॉशुर / کٲشُر: ٹیلِفون
Ripoarisch: Tellefoon
kurdî: Telefon
Latina: Telephonum
Ladino: Telefon
Lëtzebuergesch: Telefon
Limburgs: Tillefoean
lumbaart: Telefon
lingála: Ebengeli
lietuvių: Telefonas
latviešu: Telefons
Malagasy: Telefaonina
မြန်မာဘာသာ: တယ်လီဖုန်း
македонски: Телефон
മലയാളം: ടെലിഫോൺ
मराठी: दूरध्वनी
Bahasa Melayu: Telefon
Napulitano: Telèfene
Nedersaksies: Tillefoon
नेपाली: टेलिफोन
Nederlands: Telefoontoestel
norsk nynorsk: Telefon
norsk: Telefon
occitan: Telefòn
Livvinkarjala: Telefon
ਪੰਜਾਬੀ: ਟੈਲੀਫ਼ੋਨ
Deitsch: Foohn
Pälzisch: Telefon
polski: Telefon
Piemontèis: Teléfon
پنجابی: ٹیلی فون
پښتو: غږلېږدی
português: Telefone
Runa Simi: Karu rimay
română: Telefon
armãneashti: Telefonu
русский: Телефон
русиньскый: Телефон
संस्कृतम्: दूरवाणी
саха тыла: Төлөппүөн
sicilianu: Telèfunu
Scots: Telephone
srpskohrvatski / српскохрватски: Telefon
සිංහල: දුරකථනය
Simple English: Telephone
slovenčina: Telefón
slovenščina: Telefon
Gagana Samoa: Telefoni
chiShona: Runhare
Soomaaliga: Taleefoon
shqip: Telefoni
српски / srpski: Телефон
Basa Sunda: Telepon
svenska: Telefon
Kiswahili: Simu
தமிழ்: தொலைபேசி
తెలుగు: టెలీఫోను
тоҷикӣ: Телефон
Tagalog: Telepono
Türkçe: Telefon
татарча/tatarça: Телефон
українська: Телефон
اردو: فون
oʻzbekcha/ўзбекча: Telefon
vepsän kel’: Telefon
Tiếng Việt: Điện thoại
walon: Telefone
Winaray: Telepono
吴语: 电话
მარგალური: ტელეფონი
中文: 电话
文言: 電話
粵語: 電話
Bân-lâm-gú: Tiān-ōe
Kabɩyɛ: Kaŋgalaafu