Ordoki

Artikulu hau Erliebe geografiko motari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Ordoki (argipena)».
Arabako lautada, Gasteiz inguruko zabaldia.
Skåne probintziako ordokia, Suedian.

Ordokia, lautada, ordeka edo zabaldia erliebe geografiko mota bat da, maldarik gabeko eta garaiera txikiko lur eremua, gehienbat ibarren beheko aldea. Garaiera handia badu, goi-ordoki izena hartzen du. Erliebe mota egokienetakoa da nekazaritza eta abeltzaintza garatzeko.

Ordokiak lurrazaleko eremu lauak dira, eta modu askotan era daitezke: haizearen, uraren eta izotzaren higatze lanaren ondorioz, lurpeko indarren eraginez, laba lurrazalean pilatzean, izotzak urtzean, aintzirak agortzean eta itsasoa atzeratzean, besteak beste. Ordoki gehienak higaduraren ondorioz sortuak dira; hala, haizeak eta, batez ere, urak edo izotzak mendiak higatu eta horietatik ateratzen dituzten materialak sakonuneetan jalkitzen dituzte, harik eta denboraren poderioz, jalkinek sakonunea berdindu eta eremu laua eratzen den arte. Hala eratua da Kanadako hego-ekialdeko ezkutua, adibidez. Beste ordoki batzuk lurpeko indarren ondorioz sortuak dira; lurpeko indarrek goitik behera bultzaturik, zenbaitetan lur azpiko geruza gotorrak altxatzen dira lur gainera, eta eremu lauak eratzen dituzte mendien artean; hala sortuak dira, esaterako, Estatu Batuetako Coloradoko ordokia edo Espainiako Meseta. Lurpeko indarren ondorioz sortuak dira, halaber, horst izeneko ordokiak, faila inguruetan edo lurrazala hondoratzen den tokietan sortzen direnak. Beste ordoki batzuk, lurpeko magma kanporatu eta laba lurrazalean pilatzean sortu dira; adibidez, Brasilgo hegoaldeko ordokia edo Cumberland-Snake, Estatu Batuetan. Beste ordoki mota bat antzinako glaziazioen ondorio da; hala, antzina izotza izan zen tokietan lurra berdindu zen eta hura urtzean, eremu laua geratu da. Ibaiek ere sortzen dituzte ordokiak: ibaia handitzen denean, ubidearen ertzak eta hondoa higatzen du eta atzeratzen denean, ordoki edo haran zabal bat uzten du, buztina eta material finez estalita. Beste ordoki asko, Europako iparraldekoak eta Ipar Ameriketako ipar-ekialdekoak, adibidez, itsasoa atzeratzean sortuak dira. Basamortuak, hala harrizkoak nola hareazkoak, haizearen higatze lanak sortutako ordokiak edo eremuak dira. Ordokiek, orotara, lurrazalaren heren bat hartzen dute, eta Antartikan izan ezik, kontinente guztietan daude.Ia gehienetan

Other Languages
aragonés: Plana
العربية: سهل
asturianu: Llanura
Aymar aru: Pallalla
žemaitėška: Līgmė
беларуская: Раўніна
беларуская (тарашкевіца)‎: Раўніна
भोजपुरी: मैदान
বাংলা: সমভূমি
brezhoneg: Kompezenn
bosanski: Ravnica
català: Plana
čeština: Planina
Чӑвашла: Тӳрем
dansk: Slette
Ελληνικά: Πεδιάδα
English: Plain
Esperanto: Ebenaĵo
español: Llanura
eesti: Tasandik
فارسی: دشت
suomi: Tasanko
français: Plaine
Frysk: Flakte
galego: Chaira
Avañe'ẽ: Ñu
magyar: Síkság
հայերեն: Հարթավայր
italiano: Pianura
日本語: 平野
қазақша: Жазық
한국어: 평야
Latina: Planities
лезги: Кьулувал
lumbaart: Bàsa
lietuvių: Lyguma
latgaļu: Leidzonaine
latviešu: Līdzenums
олык марий: Тӧрвер
മലയാളം: സമതലം
монгол: Тал газар
Nederlands: Vlakte
norsk nynorsk: Slette
norsk: Slette
ਪੰਜਾਬੀ: ਮੈਦਾਨ
polski: Równina
português: Planície
română: Câmpie
русский: Равнина
sicilianu: Chianu
Scots: Plain
srpskohrvatski / српскохрватски: Ravnica
Simple English: Plain
chiShona: Mhene
Soomaaliga: Bannaan
српски / srpski: Равница
svenska: Slätt
Kiswahili: Tambarare
தமிழ்: சமவெளி
తెలుగు: మైదానం
Tagalog: Kapatagan
Türkçe: Ova
татарча/tatarça: Тигезлек (геология)
українська: Рівнина
Tiếng Việt: Đồng bằng
Winaray: Patag
吴语: 平原
მარგალური: დჷკი (გეოგრაფია)
ייִדיש: פלוין
中文: 平原
Bân-lâm-gú: Pêⁿ-po͘
粵語: 平原