Вікіпедыя:Правяраемасць

Кароткая спасылка-перанакіраваннеВП:ПРАВ

Падставай для ўключэння ў Вікіпедыю інфармацыі з'яўляецца не яе «праўдзівасць», а правяраемасць. Гэта азначае, што чытач павінен мець магчымасць пераканацца ў тым, што прадстаўлены ў Вікіпедыі матэрыял ужо быў апублікаваны ў аўтарытэтных крыніцах[1]. Аўтары артыкулаў павінны паказваць аўтарытэтныя крыніцы для цытат і іншай інфармацыі, якая ставіцца ці можа быць пастаўлена пад сумнеў, — у адваротным выпадку гэтыя звесткі могуць быць выдалены.

Правяраемасць інфармацыі не варта блытаць з яе даступнасцю ў Інтэрнэце. Звесткі, прыведзеныя ў папяровым выданні, могуць у поўнай меры задавальняць патрабаванням правяраемасці, нават калі асобны ўдзельнік Вікіпедыі не мае магчымасці атрымаць доступ да гэтага выдання. Наадварот, размешчаная ў Інтэрнэце інфармацыя можа быць даступная ўсім, але не з'яўляцца правяранай (напрыклад, калі незразумела, хто і на якіх падставах гэту інфармацыю размясціў).

Правяраемасць — адно з асноватворных правіл Вікіпедыі, нароўні з Вікіпедыя:Нейтральны пункт гледжання і Вікіпедыя:Не ўласным даследаванням. Гэтымі правіламі ўсталёўваюцца патрабаванні да характару і якасці матэрыялаў, прымальных для артыкулаў Вікіпедыі. Аўтарам артыкулаў рэкамендуецца азнаёміцца з усімі трыма правіламі і кіравацца імі ў комплексе.

Цяжар доказу

Кароткая спасылка-перанакіраванне ВП:ЦЯЖАР
Пра тое, як афармляць спасылкі на крыніцы, гл. Вікіпедыя:Спасылкі на крыніцы.

У выпадку, калі былі выказаны сумневы адносна пэўнасці прыведзеных у артыкуле звестак, спасылкі на крыніцы інфармацыі павінен падаць той удзельнік, які дадаў у артыкул новыя ці аднавіў раней выдаленыя звесткі. Усе цытаты і любыя факты, якія ставяцца ці могуць быць пастаўлены пад сумнеў, павінны быць падмацаваны спасылкамі на аўтарытэтныя крыніцы[2], якія рэкамендуецца афармляць у выглядзе зноскі[3]. Крыніца павінна быць паказаны выразна і дакладна, каб дазволіць чытачам знайсці тэкст, які пацвярджае выказванне, што выклікаў сумнеў.

У выпадку немагчымасці паказаць іншыя[4] аўтарытэтныя крыніцы па тэме артыкула, у Вікіпедыі не павінна быць артыкула на дадзеную тэму[5].

Любое сцвярджэнне, занесенае без указання аўтарытэтнай крыніцы, можа быць выдалена, аднак удзельнік, які ўнёс яго, можа высунуць пярэчанні, калі вы выдаліце звесткі, не даўшы яму магчымасці паказаць спасылкі на крыніцы. Калі вы жадаеце запытаць крыніцу для непацверджанага выказвання, вы можаце перанесці гэта выказванне на старонку абмеркавання. Іншы спосаб — вы можаце зрабіць пазнаку, дадаўшы да выказвання шаблон . Растлумачыце сваю праўку ў поле «Апісанне змен» акна рэдагавання, а калі сцвярджэнне, пастаўленае пад сумнеў, не з'яўляецца відавочна ацэнкавым ці непраўдападобным, лепш падрабязна растлумачыце на старонцы абмеркавання, у сувязі з чым дадзеная інфармацыя выклікае сумневы. Вы можаце таксама пакінуць пазнаку на старонцы абмеркавання артыкула ці нябачны HTML-каментар у зыходным тэксце артыкула.

Не пакідайце ў артыкулах не пацверджаную крыніцамі інфармацыю надоўга, а ў выпадку інфармацыі а людзях, якія цяпер жывуць, не пацверджаная крыніцамі інфармацыя недапушчальная наогул. Джымі Вэйлз казаў:

Не магу не падкрэсліць гэта асоба. Некаторыя аўтары пакутуюць звычкай пазначаць любую выпадковую гіпатэтычную псеўдаінфармацыю з разраду «я гэта дзесьці чуў» шаблонам . Гэта няслушны падыход. Такая інфармацыя павінна бязлітасна выдаляцца, калі яна не можа быць пацверджана крыніцамі. Гэта датычыцца любой інфармацыі, але асабліва — негатыўнай інфармацыі пра людзей, якія жывуць цяпер.

— Джымі Уэйлс[6]

Вікіпедыя:Не даводзьце да абсурду

Хоць указанне на адсутнасць крыніцы, у прынцыпе, мае мэтай падвышэнне якасці Вікіпедыі, празмеру частая расстаноўка шаблону пра адсутнасць крыніц у артыкуле, грубіянскае стаўленне да ўнёску пачаткоўцаў, злоўжыванне выдаленнем інфармацыі без крыніц, залішне строгае стаўленне да артыкулаў-нарыхтоўкам, падвышаная ўвага да артыкулаў аднаго аўтара, патрабаванні паказаць крыніцу да звестак, відавочна не задзірлівым сумневаў, — усё гэта можа разглядацца як парушэнне кіраўніцтва Не даводзьце да абсурду.

іншыя мовы
Bahasa Indonesia: Wikipedia:Pemastian
Bahasa Melayu: Wikipedia:Pengesahan
Simple English: Wikipedia:Verifiability