Cimmi Karter

Infobox-realisateur.png
Ceyms Erl Karter
James Earl Carter, Jr.
Fotoqrafiya
bayraqAmerika Birləşmiş Ştatlarının 39-cu prezidentibayraq
20 yanvar 1977 — 20 yanvar 1981
Vitse-prezidentUolter Mondeyl
SələfiCerald Ford
XələfiRonald Reyqan

PartiyaDemokrat partiyası
Doğum tarixi
1 oktyabr 1924 (1924-10-01) (94 yaş)
Doğum yeriPleyns, Corciya, ABŞ
AtasıCeyms Erl Karter
AnasıBessi Lilian Qordi Karter
Həyat yoldaşıRozalin Karter
UşaqlarıCon Uilyam Karter
Ceyms Erl Karter III
Donnel Ceffri Karter
Emy Linn Karter

MükafatlarıNobel mükafatı
İmza
VikiAnbarda Commons-logo.svg əlaqəli mediafayllar

Ceyms Erl "Cimmi" Karter (ing. James Earl "Jimmy" Carter, Jr.; d. 1 oktyabr 1924, Pleyns, Corciya, ABŞ) — Amerika Birləşmiş Ştatlarının 39-cu prezidenti (1977-1981). "Dünyadakı münaqişələrin sülh yolu ilə həlli üzrə səylərinə və insan haqları uğrunda mübarizəyə görə" 2002-ci il Nobel Sülh mükafatı laureatıdır.

ABŞ Ceyms Karterin prezidentliyi dövründə (1976-1980-ci illər)

1976-cı ilin noyabrında keçirilən prezident seçkilərində demokratlar partiyasından olan, əslində, siyasi cəhətdən tamamilə hazırlıqsız, texnokrat Ceyms Karter prezident seçildi. Əslində onun prezident seçilməsi təsadüfi bir hal idi. C.Karterin bu vəzifəyə seçilməsində ABŞ-ın Cənub-Şərqi və Cənub ştatlarının inhisarçı dairələrinin böyük rolu olmuşdur.

Karter prezident seçildikdən sonra həyata keçirdiyi bir sıra tədbirlərlə ABŞ tarixində müəyyən iz buraxmış oldu. 1973-1974-cü illər enerji böhranı ABŞ rəhbərliyini düşünməyə vadar etdi. Bu böhrana səbəb 1973-cü ildə İsrail-Ərəb müharibəsində ABŞ və digər böyük dövlətlərin İsraili müdafiə etməsi idi. Belə ki, bu müharibə ərəb dövlətlərini məcbur edirdi ki, neftin qiymətini qaldırsınlar və bu yolla böyük dövlətlərə təzyiq göstərsinlər. Ona görə də Karter əlavə enerji mənbələri yaratmaq məsələsini ABŞ dövlətinin qarşısında mühüm məsələ olduğunu göstərdi. O, ölkənin iqtisadi vəziyyətini yaxşılaşdırmaq xətti yeritməyə başladı. Şəxsi gəlirdən və korporasiyaların gəlirindən alınan vergiləri azaltdı. İş yerlərin açılması üçün vəsait ayrıldı, elektrik enerjisinə qənaət prinsipi irəli sürüldü. C.Karter 1977-ci ilin aprelində neft və neft məhsullarının ehtiyatlarının artırılması, kömür çıxarılmasının, atom enerjisinin inkişafı, günəş enerjisindən istifadə etmək proqramı hazırladı. İnflyasiya ilə mübarizə genişləndi. 1978-ci ilin oktyabrında və 1980-cı ilin martında C.Karter antinflyasiya proqramını təklif etdi. O, inflyasiyanın qarşısını almaq üçün ilk növbədə dolların sabitliyini təmin etməyi düşündü. Ölkə daxilində benzin və digər neft məhsullarının qiymətləri artırıldı.

Digər dillərdə
Afrikaans: Jimmy Carter
Alemannisch: Jimmy Carter
አማርኛ: ጂሚ ካርተር
aragonés: Jimmy Carter
العربية: جيمي كارتر
asturianu: Jimmy Carter
تۆرکجه: جیمی کارتر
Boarisch: Jimmy Carter
žemaitėška: Jimmy Carter
Bikol Central: Jimmy Carter
беларуская: Джэймс Эрл Картэр
беларуская (тарашкевіца)‎: Джэймз Эрл Картэр
български: Джими Картър
Bislama: Jimmy Carter
brezhoneg: Jimmy Carter
bosanski: Jimmy Carter
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Jimmy Carter
Cebuano: Jimmy Carter
čeština: Jimmy Carter
Cymraeg: Jimmy Carter
Deutsch: Jimmy Carter
ދިވެހިބަސް: ޖިމީ ކާރޓަރ
Ελληνικά: Τζίμι Κάρτερ
emiliàn e rumagnòl: Jimmy Carter
English: Jimmy Carter
Esperanto: Jimmy Carter
español: Jimmy Carter
euskara: Jimmy Carter
français: Jimmy Carter
arpetan: Jimmy Carter
Gaeilge: Jimmy Carter
Gàidhlig: Jimmy Carter
galego: Jimmy Carter
客家語/Hak-kâ-ngî: Jimmy Carter
עברית: ג'ימי קרטר
hrvatski: Jimmy Carter
hornjoserbsce: Jimmy Carter
magyar: Jimmy Carter
հայերեն: Ջիմի Քարթեր
interlingua: Jimmy Carter
Bahasa Indonesia: Jimmy Carter
Ilokano: Jimmy Carter
íslenska: Jimmy Carter
italiano: Jimmy Carter
Basa Jawa: Jimmy Carter
ქართული: ჯიმი კარტერი
한국어: 지미 카터
Ripoarisch: Jimmy Carter
kurdî: Jimmy Carter
kernowek: Jimmy Carter
Lëtzebuergesch: Jimmy Carter
Lingua Franca Nova: James Earl Carter
lumbaart: Jimmy Carter
lingála: Jimmy Carter
lietuvių: Jimmy Carter
Malagasy: Jimmy Carter
Bahasa Melayu: Jimmy Carter
မြန်မာဘာသာ: ဂျင်မီ ကာတာ
مازِرونی: جیمی کارتر
Plattdüütsch: James Earl Carter
नेपाल भाषा: जिम्मी कार्टर
Nederlands: Jimmy Carter
norsk nynorsk: Jimmy Carter
occitan: Jimmy Carter
Kapampangan: Jimmy Carter
polski: Jimmy Carter
Piemontèis: Jimmy Carter
پنجابی: جمی کارٹر
português: Jimmy Carter
Runa Simi: Jimmy Carter
rumantsch: Jimmy Carter
română: Jimmy Carter
Kinyarwanda: Jimmy Carter
sicilianu: Jimmy Carter
srpskohrvatski / српскохрватски: Jimmy Carter
Simple English: Jimmy Carter
slovenčina: Jimmy Carter
slovenščina: Jimmy Carter
српски / srpski: Џими Картер
svenska: Jimmy Carter
Kiswahili: Jimmy Carter
Tagalog: Jimmy Carter
Türkçe: Jimmy Carter
татарча/tatarça: Джимми Картер
українська: Джиммі Картер
oʻzbekcha/ўзбекча: Jimmy Carter
Tiếng Việt: Jimmy Carter
Winaray: Jimmy Carter
მარგალური: ჯიმი კარტერი
Yorùbá: Jimmy Carter
Zeêuws: Jimmy Carter
Bân-lâm-gú: Jimmy Carter
粵語: 卡特
isiZulu: Jimmy Carter